راه های درمان، علائم و نشانه های سرطان تخمدان چیست

علائم سرطان تخمدان

پزشکی امروز می گوید این سرطان از لوله های رحم آغاز می شود و وارد تخمدان ها می شود. دو تخمدان وجود دارد که تخمک ها را تولید می کنند و منبع اصلی هورمون های زنانه استروژن و پروژسترون هستند. سال های اخیر درمان های سرطان تخمدان موثرتر شده اند و اگر این سرطان در مراحل اولیه تشخیص داده شود بهترین نتایج را نشان می دهند.

نشانه های سرطان تخمدان

  • نفخ یا فشار در شکم
  • درد در شکم یا لگن
  • کم اشتهایی
  • بالا رفتن دفعات ادرار

این نشانه ها شاید به دلایل مختلفی غیر از سرطان باشند. اگر بیشتر از چند هفته ادامه پیدا کردند با متخصص زنان و زایمان مشورت کنید.

فاکتورهای خطرآفرین:

سابقه خانوادگی

اگر یکی از بستگان نزدیک یک زن سرطان تخمدان، سینه یا روده داشته باشد، احتمال ابتلا به سرطان در او بالاتر است. محققین اعتقاد دارند تغییرات ژنتیکی موروثی عامل 10 درصد از سرطان های تخمدان است. جهش های ژنی BRCA2 و BRCA1 که به سرطان سینه ارتباط دارند نیز شامل این تغییرات ژنتیکی می شوند. زنانی که سابقه خانوادگی این گونه سرطان ها را دارند باید با یک دکتر متخصص زنان و زایمان برای مشاوره های دارویی مشورت کنند.

سن

مهمترین فاکتور خطرآفرین برای سرطان تخمدان سن و سال است. بعد از یائسگی احتمال ابتلا به سرطان تخمدان بسیار بالا می رود. استفاده از درمان های هورمونی بعد از یائسگی خطر ابتلا را افزایش می دهد. زنانی که به مدت 5 تا 10 سال هورمون استروژن بدون پروژسترون استفاده می کنند بیشتر در خطر هستند. پزشکان مطمئن نیستند که آیا مصرف همزمان استروژن و پروژسترون نیز خطر ابتلا به سرطان را افزایش می دهد یا خیر.

چاقی

زنان چاق بیشتر از زنان دیگر در معرض ابتلا به این سرطان هستند. نرخ مرگ در زنان چاق مبتلا به سرطان تخمدان بالاتر است. هر چه زنان چاق تر باشند ریسک ابتلا به سرطان در آن ها بالاتر است.

آزمایش های غربالگری سرطان تخمدان

هیچ آزمایش ساده و مطمئنی برای تشخیص سرطان تخمدان وجود ندارد. اما دو راه برای تشخیص سرطان تخمدان هنگام آزمایش های معمول تشخیص جنسیت جنین وجود دارد. یکی آزمایش خون برای تعیین میزان پروتئینی به نام CA-125 و دیگری استفاده از سونوگرافی تخمدان است. متاسفانه هیچ کدام از این روش ها جان زنانی که در ریسک متوسط ابتلا به این سرطان هستند را نجات نمی دهند. به همین دلیل تست های غربالگری فقط برای زنان با فاکتورهای خطرآفرین بالا توصیه می شوند.

تشخیص سرطان تخمدان

آزمایش های تصویر برداری مانند سونوگرافی یا سی تی اسکن به پیدا کردن ناهنجاری در تخمدان کمک می کنند. اما این اسکن ها نمی توانند تشخیص دهند که این ناهنجاری سرطان هست یا خیر. اگر مشکوک به سرطان باشد معمولاً قدم بعدی برداشتن بافت مشکوک است. سپس یک نمونه برای آزمایش های بیشتر به آزمایشگاه فرستاده می شود. به این کار بایوپسی می گویند.

بیشتر بدانید: نشانه های سرطان رحم و مراحل درمان آن

مراحل سرطان تخمدان

سرطان تخمدان

عمل جراحی اولیه سرطان تخمدان مشخص می کند که سرطان تا چه حد پیشرفت کرده است. مراحل به شرح زیر هستند:

  • مرحله اول: محدود به یک یا دو تخمدان
  • مرحله دوم: سرایت به رحم یا ارگان های نزدیک دیگر
  • مرحله سوم: سرایت به غدد لنفاوی یا شکم
  • مرحله چهارم: سرایت به ارگان های دورتر مانند شش یا کبد

انواع سرطان تخمدان

بیشتر سرطان های تخمدان، سرطان های تخمدان مخاطی هستند. این ها تومورهای بدخیمی هستند که از سلول های سطحی تخمدان تشکیل شده اند. بعضی تومورهای مخاطی کاملاً مشخص نیست که سرطانی باشند. این تومورها پتانسیل بدخیمی کمی دارند. این نوع تومورها با سرعت کمتری رشد می کنند و از سایر انواع سرطان کم خطرتر هستند.

نرخ زنده ماندن در سرطان تخمدان

سرطان تخمدان برای خیلی ها ترسناک است. نرخ بقای نسبی پنج ساله برای سرطان تخمدان مخاطی ، بسته به مرحله پیش روی سرطان از 89 درصد تا 18 درصد است. برای تومورهای با پتانسیل بدخیمی پایین (LMP) ، نرخ بقای نسبی پنج ساله از 99 درصد تا 77 درصد است.

عمل جراحی سرطان تخمدان

عمل جراحی برای درمان و تشخیص پیشرفت سرطان تخمدان استفاده می شود اما اولین مرحله ی درمان است. هدف خارج کردن غده سرطانی است. عمل جراحی در مرحله اولیه سرطان ممکن است فقط شامل برداشتن یک تخمدان و بافت اطراف آن باشد. اما در مراحل پیشرفته تر، برداشتن هر دو تخمدان به همراه رحم و بافت های اطراف ضروری است.

شیمی درمانی

در همه مراحل سرطان تخمدان، معمولاً بعد از عمل جراحی از شیمی درمانی استفاده می شود. در این مرحله از درمان از داروها برای هدف گیری و کشتن باقیمانده های سرطان در بدن استفاده می شود. داروها را می توان از طریق دهان، تزریق داخل وریدی یا مستقیما از طریق شکم (شیمی درمانی داخل صفاقی) وارد بدن کرد. زنان با تومورهای LMP معمولاً نیازی به شیمی درمانی ندارند مگر اینکه تومور بعد از عمل جراحی دوباره رشد کند.

درمان های هدفمند

پژوهشگران روی درمان هایی کار می کنند که راه رشد سرطان را مسدود کنند. فرایندی به نام رگ زایی وجود دارد که در آن رگ های خونی جدیدی برای مصرف توسط تومورها به وجود می آیند. دارویی به نام آواستین جلوی این فرایند را می گیرد و موجب می شود تومورها کوچک شوند یا رشد آن ها کم شود. آواستین برای سایر سرطان ها تایید شده است اما برای سرطان تخمدان هنوز در مرحل آزمایش است و ممکن است اثرات جانبی جدی داشته باشد.

بعد از درمان:

یائسگی زودرس

وقتی تخمدان زنان برداشته می شود، در بدن آن ها استروژن تولید نمی شود. عدم تولید استروژن فارغ از اینکه در چه سنی باشند موجب یائسگی می شود. کاهش سطح هورمون، خطر بیماری های مانند پوکی استخوان را بالا می برد. زنان بعد از عمل جراحی سرطان تخمدان نیاز به مراقبت دارند.

نشانه های سرطان تخمدان

تحرک

بعد از پایان درمان شاید بعضی زنان احساس کنند زمان زیادی برای بازگشت به حالت طبیعی نیاز دارند. خستگی یکی از مشکلاتی است که بعد از درمان سرطان به وجود می آید. تمرین بدنی سبک یکی از موثرترین راه های برگرداندن انرژی و بالا بردن روحیه است. از تیم درمانی خود بپرسید که کدام فعالیت ها برای شما مناسب تر هستند.

کاهش دهنده خطر:

حاملگی

زنانی که دارای فرزند هستند نسبت به زنانی که تا حالا بچه دار نشده اند، با احتمال کمتری به سرطان تخمدان مبتلا می شوند. با هر بار زایمان خطر ابتلا به سرطان کاهش پیدا می کند و شیر دادن به نوزاد نیز به کمتر شدن این خطر کمک می کند.

قرص های ضد بارداری

سرطان تخمدان در زنانی که قرص ضدبارداری مصرف می کنند کمتر شایع است. ریسک ابتلای زنانی که حداقل 5 سال قرص ضد بارداری مصرف کرده باشند کمتر از زنانی است که هیچ وقت از این قرص ها استفاده نکرده اند. قرص های ضدبارداری نیز مانند حاملگی از تخمک گذاری جلوگیری می کنند. بعضی محققین بر این عقیده اند که تخمک گذاری کمتر خطر ابتلا به سرطان تخمدان را کاهش می دهد.

بستن لوله رحم

عمل بستن لوله رحم می تواند جلوی سرطان تخمدان را بگیرد. برداشتن رحم نیز همین تاثیر را دارد.

برداشتن تخمدان

برای زنانی که جهش های ژنتیکی آن ها را در خطر سرطان تخمدان قرار می دهد، برداشتن تخمدان ها یک گزینه خوب است. این عمل برای زنان بالای 40 سال که رحم خود را برداشته اند نیز کاربرد دارد.

رژیم کم چربی

اگرچه هیچ رژیم غذایی خاصی برای جلوگیری از سرطان تخمدان وجود ندارد، اما غذاهایی که می خورید تاثیرات متفاوتی دارد. مطالعات نشان داده زنانی که حداقل چهار سال رژیم غذایی کم چربی گرفته بودند کمتر در معرض ابتلا به سرطان تخمدان بودند. بعضی پژوهشگران بر این عقیده هستند که زنانی که سبزیجات زیاد می خورند کمتر دچار سرطان تخمدان می شوند.