جراح ارتوپد چه نوع جراحی‌هایی انجام می‌دهد؟

ارتوپد

ازجمله شایع ترین عمل های ارتوپدی می توان به موارد زیر اشاره کرد: آرتروسکوپی زانو و مینیسکتومی، آتروسکوپی کتف و فشارزدایی، درمان تونل کارپل، آرتروسکوپی زانو و جراحی پلاستیک غضروف، برداشت ایمپلنت حمایتی، آرتروسکوپی زانو و بازسازی رباط صلیبی جلویی، تعویض مفصل زانو، ترمیم شکستگی گردن فمور، ترمیم شکستگی برآمدگی بالای استخوان و تعویض مفصل لگن.

جراحی ارتوپد یک روش درمان است که درصورت بروز آسیب یا شرایط مختلف دیگر روی سیستم عضلانی اسکلتی انجام می شود. سیستم عضلانی اسکلتی شامل استخوان، مفصل و دیگر بافت های نرم مجاور اعم از: عضلات (که به استخوان و مفصل اجازه ی حرکت می دهد و از آن محافظت می کند)، رباط (که استخوان ها را به هم متصل می کند) و تاندون (که عضلات را به استخوان وصل می کند) می شود.

اکثر عمل های ارتوپد روی قوزک، زانو، لگن، مچ، آرنج، کتف و ستون فقرات انجام می شود.

می توان این عمل را به صورت سنتی، یعنی عمل باز، یا از طریق آرتروسکوپی، یعنی با استفاده از آرتروسکوپ، انجام داد.

رایج ترین عمل های ارتوپدی

  • آرتروسکوپی با استفاده از آرتروسکوپ و برای درمان مشکلاتی که داخل مفصل ایجاد می شود.
  • ترمیم بافت نرم برای پارگی تاندون و رباط
  • تعویض مفصل تعویض مفصل آسیب دیده با پروتز
  • بازبینی جراحی مفصل تعویض ایمپلنت قبلی با جدید
  • ترمیم شکستگی استخوان زمانی که جای قسمت های شکسته ی استخوان عوض شود، با استفاده از صفحات فلزی، پیچ یا گیره این عمل به صورت داخلی انجام می شود.
  • دبریدمان برداشتن بافت های نرم یا استخوان آسیب دیده
  • جوش دادن استخوان این کار ازطریق پیوند استخوان انجام می شود.
  • فیوژن نخاع پیوند مهره های ستون فقرات
  • استئوتومی به منظور اصلاح بدشکلی استخوان
اعمال جراحی ارتوپدی

شایع ترین عمل های ارتوپدی براساس قسمت های بدن

قوزک: ترمیم شکستگی قوزک

زانو: آرتروسکوپی زانو (مینیسکتومی، جراحی پلاستیک غضروف، بازسازی رباط صلیبی جلویی) و تعویض مفصل زانو

لگن: ترمیم شکستگی گردن فمور و شکستگی برآمدگی بالای استخوان، تعویض مفصل لگن

مچ: درمان تونل کارپل، ترمیم شکستگی استخوان مچ (دیستال رادیوس)

کتف: آرتروسکوپی کتف (فشارزدایی، برش ترقوه ی دور، ترمیم تاندون چرخاننده ی بازو)

ستون فقرات: لامینکتومی، فیوژن نخاع کمری، جراحی دیسک بین مهره ای کمر

اعمال جراحی بر روی استخوان: ترمیم شکستگی استخوان ساعد (رادیوس)، ترمیم شکستگی استخوان ران

معمولا بیشتر عمل های جراحی شامل اعمال جراحی بر روی استخوان می باشند.

عمل جراحی ترمیم ACL

ACL مخفف رباط صلیبی جلویی است و پیچ خوردگی یا پارگی ACL یکی از شایع ترین آسیب هایی است که به زانو وارد می-شود. احتمالا شنیده اید که این اتفاق برای یک ستاره ی فوتبال بیفتد اما واقعیت این است که احتمال بروز آسیب در این ناحیه برای هرکس که ورزشی مانند فوتبال، بسکتبال یا فوتبال آمریکایی انجام می دهد، وجود دارد.

بیشتر بدانید: چگونگی خشک شدن گردن و راه های درمان آن؟

ACL چیست؟

مفصل زانو از سه استخوان تشکیل شده است: استخوان ران (فمور)، درشت نی (همان استخوان قلم پا) و کشکک. کشکک کار محافظت از قسمت جلوی مفصل را برعهده دارد. تمام این استخوان ها توسط رباط به هم متصل شده اند. رباط مثل طناب محکمی است که زانو را در جای خود نگه می دارد. رباط صلیبی جلویی (ACL) به صورت اریب وسط زانو وجود دارد.

چه چیزی باعث بروز آسیب در ACL می شود؟

ممکن است ACL به طرق زیر دچار آسیب شود:

  • هنگام پریدن، بد به زمین بیفتید
  • توقف ناگهانی
  • به سرعت تغییر جهت دهید
  • به کسی یا چیزی برخورد کنید
  • هنگام دویدن ناگهان سرعت خود را کم کنید

درصورت پیچ خوردگی هریک از این رباط ها، مشکل ایجاد می شود. ممکن است پیچ خوردگی خفیف یعنی از نوع 1 باشد که در این حالت زانو هنوز ثابت است یا از نوع 3 باشد که در آن رباط کاملا به دو قطعه تقسیم می شود. درنتیجه ی پیچ خوردگی نوع 3، زانو به طرز باورنکردنی ثبات خود را از دست می دهد.

از کجا بدانیم ACL پاره شده است؟

ممکن است علائم زیر را تجربه کنید:

  • حس می کنید زانوی شما «قالب تهی کرده است»
  • درد
  • ورم- معمولا 24 ساعت بعد از صدمه ظاهر می شود.
  • مشکل در راه رفتن
  • محدوده ی حرکتتان کوتاه و کم می شود
  • حساس شدن به خصوص در ناحیه ی دور مفصل

چطور می توان ACL را ترمیم کرد؟

اگر رباط آسیب جدی ندیده باشد، نیازی به عمل جراحی نیست. معمولا استفاده از آتل و انجام فیزیوتراپی کمک می کند. اما اگر رباط کاملا پاره شده باشد، جراح ارتوپد ناچار است زانو را بشکافد و با پیوند بافت های دیگر به رباط آن را بازسازی کند.

این جراحی به روش آرتروسکوپی انجام می شود. یعنی از آرتروسکوپ استفاده می کنیم. آرتروسکوپ یک لوله ی کوچک فیبر نوری است که مجهز به دوربین است. این دستگاه دید مستقیمی به جراح می دهد تا متخصص ارتوپد بتواند رباط را ترمیم کند. معمولا اگر جراحی به این روش انجام شود، بیمار زمان کم تری را در بیمارستان بستری می شود و زودتر بهبود می یابد.

بهترین جراح ارتوپد در تهران

عمل جراحی تعویض مفصل زانو

آیا می دانستید که طی سال گذشته بیش از نیم میلیون عمل تعویض مفصل زانو در ایالت متحده انجام شده است؟ بنا به گفته ی آکادمی جراحان ارتوپد آمریکا، تعویض مفصل زانو یکی از موفق ترین عمل های پزشکی است که در پزشکی مدرن انجام می شود.

زانو نه تنها بزرگ ترین مفصل بدن است بلکه دراثر فعالیت و ورزش های روزانه فرسودگی زیادی را نیز تحمل می کند. غضروف زانو مانند «جذب کننده ی شوک» عمل می کند تا از مفصل محافظت کند. بروز آسیب در این ناحیه می تواند منجر به دردی شود که راه رفتن را دشوار یا حتی غیرممکن سازد.

چرا به تعویض مفصل زانو احتیاج پیدا می شود؟

آکادمی جراحان ارتوپد آمریکا می گوید شایع ترین دلیل تعویض مفصل زانو آرتروز است. انواع مختلفی از آرتروز روی مفصل زانو اثر می گذارد:

  • استئوآرتریت: معمولا بعد از 50 سالگی و دراثر فرسودگی مفصل اتفاق می افتد. با این که معمولا در افراد مسن دیده می شود، ممکن است برای افراد جوان هم اتفاق بیفتد.
  • آرتریت روماتوئید: زمانی که عضوی در اطراف مفصل دچار ورم می شود و به تدریج در غضروف مشکل ایجاد می کند.
  • آرتریت پس از ضایعه: معمولا بعد از بروز هرگونه آسیب تضعیف کننده به زانو اتفاق می افتد.

اگر بدشکلی، مانند خمیدگی زانو، در استخوان وجود داشته باشد یا روش های درمان غیر از جراحی تاثیری در از بین رفتن درد نداشته باشد، باز هم به تعویض مفصل زانو احتیاج است.

حین تعویض مفصل زانو چه اتفاقی می افتد؟

تعویض مفصل زانو یک جراحی حساس است که هر روز توسط جراحان متخصص ارتوپد انجام می شود. با این حال، قصد داریم مرور کوتاهی بر روش انجام آن داشته باشیم. عمل تعویض مفصل زانو (که به آن آرتروسکوپی زانو هم گفته می شود) چهار مرحله دارد:

  • آماده سازی استخوان و برداشتن غضروف آسیب دیده. به علاوه، ممکن است قسمتی از استخوان زیرین هم برداشته شود.
  • به جای غضروف و استخوان ایمپلنت فلزی می گذاریم.
  • ترمیم سطح استخوان کشکک. این مرحله بستگی به وضعیت بیمار دارد و ممکن است بعضی از متخصصان ارتوپد این کار را انجام ندهند.
  • تعبیه ی فاصله انداز پزشکی که معمولا از پلاستیک پیشرفته تهیه شده است. بدین ترتیب سطح نرمی ایجاد می شود که به مفصل اجازه ی حرکت می دهد.

عمل جراحی تعویض مفصل لگن

به گفته ی آکادمی جراحان ارتوپد آمریکا، سالانه 300000 عمل تعویض مفصل لگن در آمریکا انجام می شود.

جراحی لگن

چه زمانی به عمل تعویض مفصل لگن نیاز داریم؟

گاهی احساس ناراحتی شکستگی تاحدی است که با روشی به جز جراحی تسکین نمی یابد. یعنی راه رفتن یا بلند شدن از روی صندلی برای فرد دشوار است. اگر این وضعیت به شدت روی زندگی روزمره ی شما تاثیر منفی گذاشته است، حتما باید با یک متخصص ارتوپد صحبت کنید تا درصورت لزوم تحت عمل تعویض مفصل لگن قرار بگیرید.

درصورت بروز موارد زیر نیز به تعویض مفصل لگن احتیاج پیدا می شود:

  • استئوآرتریت
  • آرتریت روماتوئید
  • آرتریت پس از ضایعه
  • آواسکولار نکروز، یعنی زمانی که آسیب در ناحیه ی لگن باعث محدود شدن گردش خون در این ناحیه شده.
  • بیماری لگنی در کودکی: حتی مواردی که در کودکی درمان شده باشد. باز هم ممکن است این بیماری ها بعدا منجر به آرتروز شود چون لگن به درستی رشد نمی کند.

حین تعویض مفصل لگن چه اتفاقی می افتد؟

باز هم قصد داریم به بیان ساده مراحل انجام این عمل را توضیح دهیم. به عمل تعویض مفصل لگن آرتروپلاستی کامل لگن هم گفته می شود.

  • لگن یک مفصل گرزی (کروی گودالی) است. اولین کاری که جراح ارتوپد انجام می دهد برداشتن قسمت آسیب دیده ی رباط سر استخوان ران است که بخشی از فمور می باشد. فمور استخوان بزرگی در پا است که گاهی به آن استخوان ران هم گفته می شود. سپس ساقه در مرکز توخالی فمور قرار می گیرد.
  • یک گوی در قسمت فوقانی ساقه جای ناحیه ی آسیب دیده ی فمور را می گیرد که معمولا از جنس فلز یا سرامیک است و با پیچ یا سیمان محکم می شود.
  • برای این که مفصل گرزی جدید به راحتی حرکت کند، یک فاصله انداز تعبیه می شود.

عمل جراحی ستون فقرات مانند فیوژن نخاعی و لامینکتومی

ستون فقرات مرکز عصبی کل بدن است. تمام پیام ها از مغز توسط ستون فقرات به سایر قسمت های سیستم عصبی پخش می شود.

ستون فقرات سیستم بسیار حساس و دقیقی است و تمام جراحان ارتوپد باید با نهایت تخصص این کار را انجام دهند.

عمل جراحی ستون فقرات

لمینکتومی چیست؟

به انتهای عقب مهره تیغه گفته می شود. مهره استخوانی است که ستون فقرات را به هم وصل می کند. به لمینکتومی جراحی فشارزدایی هم گفته می شود. در این روش که متخصص ارتوپد آن را انجام می دهد، تیغه برداشته می شود. درنتیجه فشار کم-تری روی اعصاب و نخاع احساس می شود.

چه زمانی به لمینکتومی احتیاج دارید؟

به گفته ی کلینیک مایو، تنها درصورتی که روش هایی غیر از جراحی با موفقیت همراه نباشد، برای تسکین درد از لمینکتومی استفاده می شود. ازجمله روش های غیرجراحی می توان به فیزیوتراپی، دارو یا حتی تزریق اشاره کرد. اگر پس از انجام این روش ها درد بیمار به شدت افزایش یابد، متخصص ارتوپد پیشنهاد لمینکتومی می دهد.

در موارد زیر هم از لمینتکومی استفاده می شود:

  • فتق دیسک
  • درد شدید که با روش های دیگر درمان نمی شود
  • ضعف و بی حسی عضلات که مانع از راه رفتن یا ایستادن می شود
  • از دست دادن کنترل مثانه
  • بی اختیاری

حین لمینکتومی چه اتفاقی می افتد؟

  • متخصص باتجربه ی ارتوپد، تدارکات جراحی را انجام می دهد.
  • جراح ارتوپد ناحیه ی موردنظر را برش می دهد. سپس از ابزار کوچک برای دور کردن عضله از ستون فقرات استفاده می کند.
  • سپس، با استفاده از این ابزار کوچک استخوان آسیب دیده را برمی دارد.
  • درصورت فتق دیسک، جراح ارتوپد هر قسمت از دیسک را که جدا شده برمی دارد و فتق دیسک را ترمیم می-کند.