مدفوع سیاه (Poop Black) که اغلب رنگ آن قیری است میتواند بهدلیل تغییر در رژیم غذایی یا مصرف برخی داروها ایجاد شود. اما گاهی اوقات این عارضه نشاندهنده مشکل پزشکی و بیماری دستگاه گوارش خواهد بود.
اکثر افراد که مدفوعسیاه و قیری رنگ را درون توالت میبینند، دچار استرس میشوند. این عارضه میتواند برای هر کسی در سن مختلف و با جنسیت زن یا مرد اتفاق بیفتد. رنگ سیاه مدفوع در روزهای اول نگران کننده نیست زیرا میتواند بهدلیل چیزهایی باشد که خوردهاید.
اما اگر این مشکل پس از سه روز همچنان ادامهدار باشد، دلایل مختلفی دارد که باید هر یک از آنها به صورت جداگانه توسط دکتر متخصص گوارش بررسی شوند. اگر شما هم گاهی متوجه مدفوع سیاه و قیری خود شدهاید تا انتهای این مقاله از مجله درمانکده همراه ما باشید که میخواهیم علت، علائم و روش درمانی آن را مورد بررسی قرار دهیم.
مدفوع سیاه رنگ نشانه چیست؟
مدفوعتیره و قیری همیشه جای نگرانی ندارد. در اکثر مواقع خوردن برخی خوراکیها مثل بلوبری و فرآوردههای حاوی شیرینبیان سیاه یا مصرف داروهای خاص مانند قرص آهن و داروی سوءهاضمه باعث سیاه رنگ شدن مدفوع میشود.
اما گاهی اوقات این عارضه میتواند نشاندهنده یک بیماری جدی باشد. برای رد یا تایید یک وضعیت تهدید کننده میتوانید با دکتر گوارش آنلاین درمانکده مشورت کنید.
اگر شرایط و موارد زیر برای شما وجود دارد، حتما مدفوع سیاه رنگ را جدی بگیرید:
- بوی بد
- سابقه خانوادگی خونریزی گوارشی
- ادامهدار بودن این عارضه بیش از سه روز
بیشتر بدانید: مدفوع سفید نشانه چیست؟
خوب است بدانید مدفوع سیاه کودکان، نوزادان و بزرگسالان میتواند شما را از حقایق بدنتان مطلع کند. شما میتوانید بهراحتی هر تغییر شکل و حالت دفع خود را بدون خجالت و شرم به صورت مشاوره تلفنی با دکتر متخصص گوارش درمانکده در میان بگذارید.
انواع حالت مدفوع تیره و قیری
مدفوعسیاه میتواند دارای اشکال مختلف باشد که هر یک نشان دهنده وجود یک مشکل پزشکی هستند.
مدفوع سیاه و سفت نشانه چیست؟
این عارضه به معنی رنگ تیره و بافتی سفتتر از حد معمول است. اگر فرآیند دفع بیش از چند روز به صورت سفت و تیره بود نشان دهنده مشکل گوارشی یا عدم سلامت بدن است. علت مدفوع سیاه و تکه تکه میتواند شامل موارد زیر باشد:
- خونریزی گوارشی
- مصرف برخی داروها
- عفونت معده یا روده
- غذاهای خاص مانند موز، اسفناج، شیره انگور سیاه، آلوئهورا
مدفوع سیاه و شل نشانه چیست؟
این عارضه معمولا بدون علت رخ نمیدهد و بروز آن نیاز به بررسی پزشکی دقیق دارد. مدفوعسیاه و شل اغلب بهدلیل خونریزی قسمت بالایی دستگاه گوارش مانند معده یا دستگاه هضمی بالا اتفاق میافتد. علت خونریزی میتواند زخم معده، زخم اثنیعشر، التهاب معده یا سرطان دستگاه گوارشی باشد. مدفوع سیاه با خون معمولا به صورت شل و خمیری خارج میشود.
در صورت لزوم می توانید با دکتر گوارش آنلاین مشورت کنید و هم می توانید به صورت حضوری به متخصص گوارش مراجعه کنید.
چه چیزی باعث سیاه رنگ شدن مدفوع میشود؟
دلایلی قیری رنگ شدن اجابت مزاج شامل موارد زیر است:
1. مصرف غذاهای تیره رنگ
خوردن خوراکیهای زیر میتواند باعث تیرگی شود:
- چغندر
- بلوبری
- آب انگور
- شیرینبیان سیاه
- کوکی شکلاتی تیره
مدفوعسیاه رنگ باید بلافاصله پس از توقف خوردن این خوراکیها از بین برود. در غیر این صورت نشان دهنده بیماری جدی خواهد بود.
2. مدفوع سیاه با قرص آهن
اگر مدفوع سیاه باشد، پزشک ابتدا بررسی میکند شما به تازگی مکملهای آهن مصرف کردهاید یا خیر. تیره شدن رنگ مدفوع یکی از عوارض جانبی قرصهای آهن محسوب میشود. این وضعیت بهدلیل عدم وجود گلبولهای قرمز کافی برای حمل اکسیژن در بدن اتفاق میافتد.
بهتر است پس از مصرف قرص آهن و دفع مدفوعسیاه حتما پزشک معالج خود را در جریان بگذارید.
بیشتر بدانید: مدفوع زرد نشانه چیست؟
3. زخمهای دستگاه گوارشی
این زخمها به شکل باز روی دستگاه گوارش ایجاد میشوند و همیشه دردناک نیستند. اما اغلب با علائم زیر همراه خواهند بود:
- سوء هاضمه
- سوزش سردل
- سوزش معده
- احساس بیماری عمومی
علائم شدیدتر مانند مدفوع سیاه و چسبنده زمانی شروع میشوند که زخمها خونریزی کنند. اگر مدفوعقیری رنگ و تیره همراه با علائم بالا داشتید حتما به پزشک متخصص گوارش مراجعه کنید.
4. مدفوع سیاه در بارداری
تیره شدن اجابت مزاج در دوران بارداری یکی از مشکلات رایجی است که اکثر زنان حامله نگران آن میشوند. این عارضه بهدلیل فقر آهن ناشی از کمبود خون در بارداری ایجاد میشود. در اغلب موارد زنان باردار خصوصا در ماههای اول حاملگی با مشاهده مدفوع سیاه نگران سقط جنین خواهند شد.
اما تیرگیمدفوع در بارداری همیشه نشان دهنده سقط نیست. دکتر تغذیه درمانکده میتواند شما را برای رعایت رژیم غذایی صحیح یا مصرف برخی مکملها جهت جلوگیری از این عارضه در بارداری کمک کند.
5. داروهای حاوی بیسموت
مصرف داروهایی با ترکیبات بیسموت سابسالیسیلات (bismuth subsalicylate) مانند پپتو-بیسمول (Pepto-Bismol) باعث تیرگی رنگ اجابت مزاج میشوند. این دارو اگر به مدت طولانی یا بیش از حد مصرف شود میتواند زبان و دندانهای شما را سیاه کند.
6. خونریزی دستگاه گوارش فوقانی (GI)
علاوهبر زخمهای دستگاه گوارشی برخی بیماریها میتوانند باعث خونریزی در این ناحیه شوند که نتیجه آن مدفوعسیاه خواهد بود. به تیره شدن اجابت مزاج ناشی از مشکلات گوارشی فوقانی اصطلاحا ملنا (Melena) میگویند.
بیماریهای موثر در خونریزی دستگاه گوارشی فوقانی عبارتند از:
- گاستریت
- ازوفاژیت
- سندرم مالوری ویس
- سرطان معده یا مری
این شرایط بسیار جدی هستند و میتوانند با علائم گوارشی دیگر همراه شوند. اگر اجابت مزاج شما برای بیش از سه روز سیاه بود و همراه آن معده درد و استفراغ تجربه کردید، برای دریافت راهنمایی سریعتر مشاوره تلفنی با دکتر متخصص گوارش درمانکده داشته باشید.
بیشتر بدانید: آیا خون در مدفوع نشانه سرطان است؟
7. مدفوع سیاه در رژیم کتوژنیک
در رژیم کتوژنیک یک نوع رژیم غذایی بر پایه حذف کربوهیدرات و مقدار چربی بیشتر است، احتمال تیره شدن مدفوع وجود دارد. در واقع رژیم کتوژنیک میتواند با تغییراتی در عملکرد گوارشی شما رنگ و ساختار مدفوعها را عوض کند.
8. واریس مری
زمانیکه سیاهرگ داخل مری بر اثر بیماریهایی مانند سیروز کبدی متورم شود، احتمال پاره شدن آن بسیار بالاست. که در این صورت مدفوع سیاه با خون دفع خواهد شد. اگر قبلا مشکلات و بیماری کبدی داشتید، در صورت مشاهده مدفوعتیره حتما با پزشک خود مشورت کنید.
این شرایط علاوهبر مدفوعسیاه با موارد زیر همراه هستند:
- زردی
- ناراحتی معده
- گرفتگی عضلات
- کاهش وزن سریع
بیشتر بدانید: بی اختیاری مدفوع در کودکان چیست؟
9. تومورهای سرطانی
مدفوع سیاه در بیماران سرطانی مبتلا به تومور مری، معده و روده بزرگ اغلب طبیعی است. تومورها باعث تضعیف دیواره دستگاه گوارش میشوند و این امر منجر به خونریزی خواهد شد.
10. مدفوع سیاه نوزاد
این عارضه در کودکان تازه متولد شده طبیعی است، زیرا مدفوعهای اولیه نوزادان موادی که در رودههایشان بوده را پاک میکند. اما بهطور کلی دفع تیره و قیری در نوزادان نشانه خوبی نیست. این میتواند ناشی از هضم خون در معده آنها باشد. بنابراین اگر متوجه مدفوع سیاه کودک خود شدید سریعا با پزشک متخصص اطفال تماس بگیرید.
چگونه بفهمیم علت مدفوع سیاه از چیست؟
اگر مدفوعتیره و قیری بعد از توقف غذاهایی که باعث سیاه شدن آن شدهاند، از بین نرود باید از پزشک برای تشخیص علت این عارضه کمک بگیرید. دکتر معمولا در مورد سابقه پزشکی شما و علائم غیرمعمول سوال میپرسد. همچنین با معاینه فیزیکی تلاش میکند تا علت این مشکل را دریابد.
آزمایشات لازم برای تشخیص علت مدفوع سیاه عبارتند از:
- آزمایش خون
- نمونهمدفوع
- تصویربرداری با اشعه ایکس
- کولونوسکوپی (مشاهده داخل روده بزرگ)
- گاستروسکوپی (مشاهده مری، معده و روده کوچک)
روش درمان مدفوع سیاه
درمان مدفوعتیره و قیری به علت آن بستگی دارد. معمولا گزینه های درمانی شامل داروها و روشهایی برای توقف خونریزی است.
داروهای زیر برای درمان زخمهای گوارشی استفاده میشوند:
- آنتیاسیدهای بدون نسخه
- آنتاگونیستهای گیرنده H2 (کنترل کننده اسید معده)
- کاهش مصرف داروهای ضدالتهابی غیراستروئید (NSAIDs)
- مهارکنندههای پمپ پروتون (کاهش دهنده میزان اسید معده)
بیشتر بدانید: مدفوع سبز خطرناک است؟
در مواقعی که زخم دستگاه گوارشی بسیار شدید است از گزینه جراحی استفاده خواهد شد. اما در صورتی که این عارضه بهدلیل خونریزی دستگاه گوارش فوقانی رخ دهد، درمان بر اساس میزان شدت بیماری انتخاب میشود. گزینههای درمانی در این شرایط باید حتما توسط پزشک متخصص یا فوق تخصص گوارش توصیه شوند.
نتیجه مدفوع سیاه
اگر اجابت مزاج شما بهدلیل چیزهایی که خوردهاید، سیاه باشد با تغییر رژیم غذایی برطرف خواهد شد. اما همراه شدن این عارضه با سایر علائم نشاندهنده مشکل جدی و خطر سلامتی بدن است. بنابراین با مشاهده مدفوع سیاه خود همراه با هر علائم دیگری فوری به پزشک متخصص گوارش مراجعه کنید.
شما تاکنون دفع تیره و قیری را تجربه کردهاید؟ دلیل آن چه بوده؟ نظرات و تجربیات خود را با ما در این مقاله از مجله درمانکده به اشتراک بگذارید.
سوالات متداول
معمولا کم آبی دلیل این عارضه نیست اما باعث یبوست و مدفوع خشک تکه تکه میشود.
بله، در 2 روز اول تولد اجابت مزاج کودک شما سیاه و تیره خواهد بود. این عارضه اصطلاحا مکونیوم نام دارد و بهدلیل پاکسازی روده نوزاد رخ میدهد.
اگر رنگ تیره اجابت مزاج شما پس از سه روز و توقف مواد غذایی که باعث این تغییر شدهاند، بهبود نیافت نیاز به بررسی پزشکی است.
منبع: webmd | healthline | verywellhealth
![عفونت گوش میانی در بزرگسالان و سرگیجه [علائم، علل و روشهای درمان]](https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/06/Middle-Ear-Infection-in-Adults-and-Vertigo-Main-Darmankade-300x180.webp)
![۸ روش موثر برای درمان سندروم خستگی مزمن [درمان طب سنتی، گیاهی، دارویی + روش پیشگیری]](https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/06/me-cfs-main-darmankade-300x180.webp)
سلام و وقت بخیر، مدت دو روز است که تغییر رنگ مدفوع به رنگ سیاه دارم. مدفوع حالت غیر طبیعی زیادی شل یا سفت و تکه تکه ندارد. در این مدت هیچ گونه مشکلی اعم از درد و سوزش بالایی و پایینی دستگاه گوارش یا اختلال دفع و بوی بشدت نامطبوع و غیر طبیعی ندارم. لازم بذکر است رنگ تیره ی مدفوع مثل یه روکش روی مدفوعم هست و رنگ داخل آن طبیعی است. با پوزش از خانم دکتر
الان سه روز مدفوع سیاه باید چکار کنم
سلام، مدفوع سیاه اگر حالت قیری، چسبنده و بدبو داشته باشد میتواند نشانه خونریزی از معده یا بخش بالایی دستگاه گوارش باشد و ادامه آن برای سه روز نیاز به بررسی سریع دارد. البته مصرف قرص آهن، بیسموت و بعضی خوراکیها هم میتواند مدفوع را تیره کند، اما بدون بررسی نمیتوان علت را مشخص کرد. اگر همراه آن ضعف شدید، سرگیجه، رنگپریدگی، تپش قلب، درد شکم، استفراغ خونی یا حالت غش دارید، منتظر نمانید و به اورژانس مراجعه کنید.
برای بررسی علت خونریزی احتمالی و تصمیم درباره آزمایش یا آندوسکوپی بهتر است با متخصص گوارش مشورت کنید.
لیست بهترین متخصصین گوارش تایید شده توسط کاربران درمانکده:
https://www.darmankade.com/b/Tehran/gastroenterology-and-hepatology-specialist/
سلام بچم هفت ماهشه بهش قطره آهن دادم مدفوع ش سیاه بد بونگرانم
سلام دختر من 3 سالشه بیشتر از ده روزه مدفوع سیاه و شل میره قبلاً بیماری گرفتگی مجاز صفراوی داشت دلیلش چیه چکار میتونم بکنم
سلام، با توجه به سن کودک، شل بودن مدفوع و ادامهدار شدن مدفوع سیاه بیش از ۱۰ روز، بهتر است حتماً توسط پزشک کودکان بررسی شود. این حالت گاهی میتواند به مصرف بعضی خوراکیها یا داروها مثل آهن مربوط باشد، اما در برخی موارد هم نیاز به بررسی خونریزی گوارشی یا مشکلات کبد و صفرا دارد، بهخصوص با سابقه گرفتگی مجاری صفراوی.
لطفاً خود درمانی یا مصرف داروهای ضداسهال را بدون نظر پزشک انجام ندهید و برای ارزیابی، آزمایش مدفوع و بررسیهای لازم اقدام کنید.
لیست بهترین متخصصین کودکان تایید شده توسط کاربران درمانکده:
https://www.darmankade.com/b/Tehran/pediatric/
سلام کودک من ۱۵ ماهه است و الان سه یا چهار روزه مدفوع سیاه میکنه علت آن چیست خطرناک هستش یا خیر
سلام، در کودک ۱۵ ماهه مدفوع سیاه میتواند گاهی بهدلیل مصرف قطره آهن، بعضی غذاها یا داروها باشد، اما اگر ۳ تا ۴ روز ادامه داشته، لازم است توسط پزشک اطفال بررسی شود. در این سن گاهی میتواند نشانه خونریزی گوارشی هم باشد و از روی رنگ مدفوع بهتنهایی نمیشود با اطمینان نظر داد.
اگر مدفوع خیلی قیری و بدبو است یا کودک بیحال شده، استفراغ دارد، رنگپریده است، دلدرد دارد یا ادرارش کم شده، سریع به اورژانس مراجعه کنید. بهتر است امروز یا در اولین فرصت با پزشک کودک تماس بگیرید.
لیست بهترین متخصصین کودکان تایید شده توسط کاربران درمانکده:
https://www.darmankade.com/b/Tehran/pediatric/
سلام من مدت زیادی هست که ورم معده ونفخ زیاد ویبوست وخارج شدن باد زیاد دارم که باد زیاد توشکم ورودهام تولید میشه و میپیچه وبعضی وقتها به آسانی دفع نمشه وزیاد داخل معدم میمونه وجدیدن شربت آلمنیوم منیزیم سایمتیکون بعد غذا میخورو وفامتدین قبل صبحانه حالتم بهتر شد ولی مدفوعم سبز مایل بهسیاه وشل هست علت چیست ممنونم ازخوزستان هستم
درود بر شما
سبز مایل به سیاه شدن مدفوع میتواند بهعلت تغییر رژیم غذایی، داروها، عبور سریع صفرا از روده یا مشکلات گوارشی باشد؛ اما اگر مدفوع واقعاً سیاه، قیری، بدبو و چسبنده است، باید از نظر خونریزی گوارشی بررسی شوید. با توجه به ورم معده، نفخ طولانی و تغییر اجابت مزاج، بهتر است به متخصص گوارش مراجعه کنید. اگر ضعف، سرگیجه، درد شدید شکم، استفراغ خونی یا کاهش وزن دارید، مراجعه فوری لازم است.
سلام من چندساله ک درگیره بیماری زخم رودم روده ی بزرگم،الان چندروزه ک مدفوهم رنگش شله قیری شده واین موضوع خیلی منومیترسونه خون ریزی هم دارم بایدچیکارکنم؟
سلام
علائمی که توضیح دادید، مخصوصا مدفوع قیریرنگ همراه با خونریزی میتواند نشانه خونریزی فعال در دستگاه گوارش باشد و نیاز به بررسی فوری دارد. توصیه میکنیم بدون تاخیر به فوق تخصص گوارش یا اورژانس بیمارستان مراجعه کنید تا علت خونریزی مشخص و درمان مناسب شروع شود. این وضعیت بهطور خانگی درمانپذیر نیست و پیگیری سریع ضروری است.
برای دریافت نوبت حضوری یا مشاوره با دکتر گوارش آنلاین میتوانید از طریق پلتفرم درمانکده اقدام کنید.
سلام
مادر من ۶۱ سال سن داره و حدودا ۵ روز که درد معده داره و مدفوعش هم سیاه رنگ هستش.
قرص دیابت و فشار خون هم چندین سال که مصرف میکنه.
علتش چیه و راه درمانش چیه؟
نگرانش هستیم خیلی
بخاطرمصرف مواد.یبوست شدیددارم که بعضی مواقع مقعدپاره شده وباشیافت مدفوع میکنم.الان که مصرف ندارم ویبوستم کم شده بعدازچندساعت مدفوعم سیاه میشود.لطفابگیدخطرناکه یانه
ممنون
سلام من دفع خون داشتم از طریق آزامایشمدفوع مشخص شد همچنین حالت استفراغ واسهال داشتم که مجبور شدم کلرنسکوپی و اندسکوپی بدهم که دکتر فرمودند هیچ مشکلی ندارید وقرص معده وقرص آهن و پودر موسیلیم فورت تجویز کرده الان مدفوع مشکی غلیظ هست وروزی یک بار برای مدفوع میروم میخواستم ببینم چه کار باید کنم با تشکر
سلام خوبی میگم من مدفوع به رنگ سیاه است خیلی وقت ها هست که به رنگ سیاه مدفوع میکنم من قرص میخورم برای درمان سینه که کست دارد ومن متوجه نشانه های واریس در ساق پاهام شدم که هنوز به دکتر نرفتم
سلام من کلا غذا ناهارم دیر میخورم چونکه شبا دیر میخوابم معمولا بعد از ظهر ساعت۴ ناهار میخورم دیروز اسحال شدم و مدفوعم سیاهه کلا یک عدد قرص اهن هم مصرف کردم همون جایی که اسحال شدم ولی ندیده بودم که قبل قرص خودن مدفوعم سیاهه یا نه تازه امروز متوجه شدم
دختر من یوبوست داره وقتی مدفوع میکنه اولش،سیاه آیا اشگالی دارد
سلام من۲استرس داشتم در طول این مدت شبها خیلی تا صبح ادراربسیار زیاد میکردم الان حدود۳ماه مدفوعم سیاه وسفت میباشد آیا کمبود آب بدنم که بصورت ادرار بیشتر حد بوده باععثش بوده و همچنین بعضی مواقع قرص غضروف ساز مصرف میکنم و آرتروز گردن هم دارم و متادون ۱۰مصرف آیا خشکی روده باعث مدفوع سیاهه میشه مخرج روده ام را خیس میکنم اول مدفوع سیاه وسفت میاد بعد بدلیل مصرف شربت. مگنی میام مصرف میکنم نرم وشل میشه
سلام باردار هستم ۵ ماهه سوزش معده و دل پیچه دارم حال بد دارم تهوع و مدفوع شل و سیاه قرص اهن نامرتب استفاده میکنم سابقه بیماری خاصی ندارم موقع دفع حال بدی دارم علتش چی هست خطر ناک؟
آیا قرص های گوارشی و معده باعث میشه که مدفوع سیاه بشه؟
معمولا تا چند روز بعد از ترک تریاک بعلت سموم بدن رنگ مدفوع سیاه است و این مطلب ذکر نشده بود
سللام ببخشید من ۲۰ روز مدفونم سیاه رنگ آزمایش خونم دادم هم مدفوع هم معده درد دارم هم حالت تهوع دکتر کوارش دادم میگه سالمی موندم اگه سالم چرا ۲ماه معده درد حالتو دارم دارو استفاده می کنم خوب نمی شم اگه میشه منو راهنمایی کنید ممنون میشم
من معدم میسوزه و مدفوع سیاه رنگ دارم و از مدفوع بخار مفید لطفا بگید چیکار کنم
ببخشید بخار میاد
سلام وقت بخیر من سه روزه مدفوع سیه رنگ میبینم البته چند روز قبل من شیر خوردم و بعد نیم ساعت همبرگر خودم و دچار دل درد خیلی شدیدی شدم وبعدش اسهال سیاه دیدم وبعد اون هم مدفوع سفت و سیاه میبینم قرص آهن هم روزانه استفاده میکنم ممکنه خطر ناک باشه ؟
دقیقا من هم بعد از خوردن همبر اینجوری شدم دو شبه اینجوری شدم البته من کوکی سیاه رنگ هم خوردم ولی اگه زمان شما طولانی شده حتما مراجه کنید به پزشک
سلام خوبی خسته نباشید من الان ۲روز میرم دکتر میگن چیزی نیس مدفوع من مشکی وبالا آوردنم خون و درد معدم بیشتره