خونریزی بعد از سقط تا چه مدت طبیعی است و برای قطع آن چه باید کرد؟

خونریزی پس از سقط یکی از شایع‌ترین دغدغه‌های زنان در دوران نقاهت است و آگاهی از محدوده طبیعی و علائم هشداردهنده آن، نقشی حیاتی در سلامت و بهبودی بدون عارضه دارد. چه سقط به‌طور خودبه‌خود رخ داده باشد و چه از طریق روش‌های پزشکی یا جراحی، فرآیند تخلیه رحم و ترمیم بافت‌های آن با درجاتی از خونریزی همراه است. بررسی‌ها نشان می‌دهد حدود ۹۰ درصد زنان پس از سقط، نوعی خونریزی واژینال را تجربه می‌کنند.

تشخیص اینکه چه زمانی خونریزی رحم طبیعی و چه زمانی بیش از حد است، می‌تواند به بازیابی بهتر سلامت باروری کمک کند. در این مقاله از مجله سلامت درمانکده می‌توانید با علائم و نشانه‌های خونریزی طبیعی پس از سقط جنین و همچنین روش‌های درمان این مشکل به طور کامل آشنا شوید.

خونریزی پس از سقط جنین چگونه است؟

خونریزی بعد از سقط جنین پدیده‌ای طبیعی و اجتناب‌ناپذیر است که به دلیل انقباض رحم برای دفع بافت‌های حاملگی رخ می‌دهد. به طور کلی رنگ خون در مراحل اولیه معمولا صورتی تا قرمز روشن است که نشان‌دهنده خون تازه و خروج سریع آن از بدن است. با پیشرفت فرآیند، رنگ خون به تدریج به قهوه‌ای تیره یا سیاه تغییر می‌کند که این تغییر رنگ نشانه اکسیده شدن خون قدیمی‌تر و نزدیک شدن به پایان سقط است.

این خونریزی معمولا سنگین‌تر از یک قاعدگی معمولی است و با دردهای انقباضی در زیر شکم یا لگن همراه می‌شود. برای بررسی علت درد لگن سمت راست در زنان می‌توانید روی لینک این مقاله کلیک کنید. از نظر مدت زمان، شدیدترین مرحله خونریزی معمولا ۳ تا ۵ ساعت طول می‌کشد و در همین بازه بیشتر بافت‌های حاملگی دفع می‌شوند. پس از آن، خونریزی ظرف ۲۴ تا ۴۸ ساعت به طور قابل توجهی کاهش پیدا می‌کند و سبک‌تر می‌شود. اما لکه‌بینی ممکن است تا ۴ تا ۶ هفته ادامه داشته باشد.

با این حال، اگر خونریزی بیش از دو هفته به صورت قابل توجه ادامه پیدا کند یا ناگهان دوباره سنگین شود و همراه با تب، لرز، ترشحات بدبو، سرگیجه شدید یا دفع لخته‌های بزرگ‌تر از تخم‌مرغ باشد، نیاز به مراجعه فوری پزشکی دارند.

خونریزی داری و به سقط مشکوک هستی؟

همین حالا برای تشحیص و درمان با پزشک متخصص مشورت کن

متخصص زنان دکتر زنان انلاین فوری

آیا خونریزی پس از سقط جنین طبیعی است؟

بدن برای بازگشت به حالت قبل از بارداری به زمان نیاز دارد و به طور معمول این روند بهبودی بین ۴ تا ۶ هفته طول می‌کشد. در این دوران، رحم با انقباضات خود به تخلیه هرگونه بافت باقیمانده از بارداری کمک می‌کند که به صورت خونریزی واژینال ظاهر می‌شود. با این حال، شدت و مدت این خونریزی در افراد مختلف متفاوت است و می‌تواند طیفی از خونریزی بسیار خفیف تا شبیه یک قاعدگی معمولی را شامل شود.

به طور کلی طبیعی است که این خونریزی تا ۳ هفته پس از سقط ادامه داشته باشد و پس از آن، اولین قاعدگی معمولا بین ۴ تا ۸ هفته بعد اتفاق می‌افتد. خونریزی ممکن است در روزهای اول شدیدتر باشد و با دفع لخته‌های خونی کوچک همراه شود که این موضوع به هیچ عنوان نگران‌کننده نیست. در صورت مشاهده علائم ناگهانی و شدید پس از سقط باید از یک دکتر زنان کمک بگیرید.

زمان شروع خونریزی پس از سقط جنین

خونریزی یک علامت اصلی و رایج سقط است که معمولا همان‌زمان با شروع انقباضات رحمی رخ می‌دهد. مطالعات نشان می‌دهد که شدت خونریزی و درد در طول هشت روز اول پس از شروع خونریزی در بالاترین سطح خود قرار دارد و پس از آن به‌تدریج کاهش پیدا می‌کند. همچنین، اگر فرد از روش مدیریت دارویی و توسط میزوپروستول برای تکمیل سقط استفاده کند، دارو معمولا طی چند ساعت عمل کرده و روند خونریزی و دفع بافت آغاز می‌شود.

در موارد بارداری پوچ، با وجود تشکیل کیسه حاملگی، جنینی رشد نمی‌کند و بدن معمولا با شروع خونریزی و دردهای کرامپی، فرآیند دفع طبیعی را آغاز می‌کند.

مدت خونریزی بعد از سقط جنین

مدت زمان خونریزی پس از سقط جنین در زنان مختلف متفاوت و معمولا بین ۷ تا ۲۱ روز است. سنگین‌ترین مرحله خونریزی معمولا ۳ تا ۵ ساعت طول می‌کشد و سپس طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت کاهش پیدا می‌کند. پس از آن، خونریزی خفیف تا متوسط می‌تواند ۱ تا ۲ هفته ادامه پیدا کند و نهایتا لکه‌بینی پراکنده ممکن است تا ۴ هفته تا ۶ هفته طول بکشد.

علائم خونریزی پس از سقط جنین

سقط جنین با توجه به وضعیت بدنی هر فرد و نوع سقط، علائم متفاوتی دارد. علامت اصلی سقط جنین، معمولا خونریزی واژینال است که پیش از هفته ۲۴ بارداری رخ می‌دهد. فرد ممکن است پس از سقط علائمی مثل درد، تهوع، استفراغ، تب و لرز، سردرد و خستگی را تجربه کند. در ادامه به مهم‌ترین علائم همراه با سقط جنین اشاره کرده‌ایم:

• رنگ خون در ابتدا قرمز روشن و در نهایت قهوه‌ای تیره یا سیاه
• دفع لخته‌های خونی کوچک به اندازه یک سکه یا یک تخم‌مرغ کوچک
• دفع تکه‌های بافت خاکستری، صورتی یا سفید
• دردهای کرامپی در زیر شکم یا کمر، شبیه دردهای قاعدگی شدید
• خروج ناگهانی مایع از واژن

عوامل موثر بر خونریزی پس از سقط جنین

خونریزی پس از سقط جنین یک فرآیند فیزیولوژیک طبیعی است که به دلیل انقباض رحم و تخلیه بافت‌ها رخ می‌دهد. با این حال، شدت، مدت و الگوی این خونریزی در زنان مختلف تفاوت قابل‌توجهی دارد. مهم‌ترین عوامل موثر بر خونریزی پس از سقط عبارت‌اند از:

• سن حاملگی: هرچه سن بارداری بالاتر باشد، خونریزی شدیدتر و طولانی‌تر خواهد بود.
• نوع سقط: سقط دارویی، خونریزی اولیه سنگین‌تر و طولانی‌تری دارد، در حالی که خونریزی بعد از سقط جراحی معمولا خفیف‌تر و کوتاه‌تر است.
• سلامت فردی: اختلالات انعقادی ارثی، مصرف داروهای رقیق‌کننده خون، نارسایی کبدی یا کلیوی و کمبود ویتامین K خطر خونریزی شدید و طولانی را افزایش می‌دهند.
• سفتی و اندازه رحم (آتونی رحم): عدم انقباض کافی رحم پس از سقط باعث باز ماندن عروق و خونریزی کنترل‌نشده می‌شود؛ این وضعیت در بارداری‌های سه‌ماهه دوم، چندقلویی، چاقی شدید و فیبروئیدهای رحمی شایع‌تر است.
• عفونت‌ها و عوارض: باقی ماندن بقایای حاملگی شایع‌ترین علت خونریزی طولانی و شدید است و اغلب با عفونت رحم همراه و علائمی مثل تب، ترشحات بدبو و درد لگنی همراه می‌شود. در صورت بروز علائم هشداردهنده حتما برای بررسی علت تب و درد حتما به پزشک مراجعه کنید.

درمان خونریزی شدید بعد از سقط جنین

خونریزی شدید پس از سقط یک وضعیت اورژانسی است که به اقدامات سریع و گام‌به‌گام پزشکی نیاز دارد. در ادامه به رایج‌ترین روش‌های درمان خونریزی شدید بعد از سقط اشاره کرده‌ایم:

• ارزیابی سریع و احیا
• درمان خط اول با داروها برای تحریک انقباض رحم و کمک به توقف خونریزی
• تزریق فرآورده‌های خونی در صورت ادامه خونریزی و کاهش شدید حجم خون
• ماساژ دو دستی رحم برای افزایش تونوس عضلانی و تحریک انقباضات رحمی
• کورتاژ یا ساکشن مجدد
• کمک به انعقاد خون با ترانکسامیک اسید
• مصرف آنتی‌بیوتیک قوی
• تامپوناد با بالون
• آمبولیزاسیون شریان رحمی
• هیسترکتومی یا برداشتن رحم

دارو برای قطع خونریزی بعد از سقط

هنگامی که خونریزی پس از سقط از حد معمول فراتر رفته و شدید یا طولانی شود، پزشک از داروهای مختلفی برای کنترل آن استفاده می‌کند که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:

• اکسی‌توسین: برای انقباض رحم و پیشگیری از خونریزی ناشی از آتونی (شلی) رحم
• متیل‌ارگونوین: برای  انقباضات سریع و قوی رحمی و درمان خونریزی بعد از سقط
• میزوپروستول: برای انقباض رحم و کاهش خونریزی بعد از کورتاژ
• ترانکسامیک اسید: مهار تجزیه لخته‌ها و جلوگیری از شدت خونریزی
• قرص‌های ضدبارداری هورمونی: برای تنظیم چرخه قاعدگی و درمان خونریزی شدید

داروی گیاهی برای قطع خونریزی بعد از سقط

در ادامه به برخی از داروهای گیاهی که به صورت سنتی برای کاهش خونریزی پس از سقط استفاده می‌شوند، اشاره کرده‌ایم. پیش از مصرف هر یک باید با پزشک متخصص مشورت کنید:

• رازیانه
• کرفس
• کاسنی
• دارچین
• زرچوبه
• میخک
• شیره چغندر

برای قطع خونریزی بعد از سقط چه باید کرد؟

خونریزی واژینال پس از سقط یک فرآیند طبیعی و ضروری برای تخلیه کامل رحم است که معمولا با استراحت و مراقبت های بعد از سقط جنین مدیریت می‌شود. مهم‌ترین اقداماتی که می‌توان در منزل برای مدیریت خونریزی پس از سقط انجام داد، عبارت‌اند از:

• استفاده از نواربهداشتی
• استراحت کافی و پرهیز از فعالیت سنگین
• استفاده از کیسه آب گرم یا پد گرمایی روی شکم یا کمر
• مصرف مسکن‌های بدون نسخه در صورت نیاز
• نوشیدن مایعات فراوان و تغذیه مناسب
• دوش گرفتن
• اجتناب از رابطه جنسی تا قطع کامل خونریزی
• تزریق RhoGAM در صورت RH منفی

Do not have intercourse for at least one week after the bleeding has stopped and you have seen your physician for your check-up. There are two reasons for this. First, there is a risk of infection. Second, you could get pregnant again very soon after the miscarriage.
پس از قطع کامل خونریزی و انجام معاینه توسط پزشک، حداقل به مدت یک هفته از برقراری رابطه جنسی خودداری کنید. این توصیه دو دلیل اصلی دارد: نخست، خطر عفونت وجود دارد؛ دوم اینکه امکان بارداری مجدد بلافاصله پس از سقط بسیار زیاد است.

به نقل از وب‌سایت healthonephysiciangroup

برای قطع خونریزی بعد از سقط چه بخوریم؟

تغذیه مناسب نقش بسیار مهمی در جبران خون از دست رفته، تقویت سیستم ایمنی و بازسازی بافت‌های بدن دارد. در جدول زیر، به لیستی از مفیدترین خوراکی‌ها برای بهبودی پس از سقط جنین اشاره شده است:

دسته مواد مغذی	خوراکی‌های پیشنهادی
غنی از آهن	گوشت قرمز، جگر، مرغ، اسفناج، عدس، لوبیا، کشمش
غنی از پروتئین	تخم‌مرغ، ماهی، مرغ، حبوبات، سویا، لبنیات
منابع ویتامین C	پرتقال، مرکبات، گریپ فروت، توت‌فرنگی، فلفل دلمه‌ای
منابع کلسیم	شیر، ماست، پنیر، بادام، کنجد، ساردین
مصرف مایعات کافی	آب، سوپ‌های غیرچرب، مایعات گرم و عرقیات مجاز
خوراکی‌های انرژی‌زا	خرما، عسل، غلات کامل مانند نان سبوس‌دار و برنج قهوه‌ای
تقویت رحم (در طب سنتی)	چای زنجبیل و دارچین

غذاهایی که نباید بعد از سقط مصرف کنید

در دوران نقاهت پس از سقط، برخی مواد غذایی می‌توانند روند بهبودی را مختل کرده، التهاب را افزایش دهند یا خونریزی را تشدید کنند. پرهیز از این خوراکی‌ها به بازگشت سریع‌تر سلامت شما کمک می‌کند:

• فست فود و غذاهای سرخ شده
• کربوهیدرات تصفیه شده
• شیرینی و قند مصنوعی
• لبنیات پرچرب و گوشت قرمز چرب
• ادویه‌های تند و غذاهای تند
• خوراکی‌های سرد
• الکل و نوشیدنی الکلی
• کافئین
• غذاهای سرد از نظر طب سنتی مانند ماست، خیار، کاهو، دوغ

چه زمانی پس از سقط امکان باردار شدن وجود دارد؟

بعد از سقط جنین، به محض اینکه علائم از بین رفت، می‌توان برای بارداری مجدد اقدام کرد. توجه به علائم پاک شدن رحم بعد از سقط به شما کمک می‌کند تا خود را برای بارداری مجدد آماده کنید. پس از سقط، ممکن است تا ۸ هفته طول بکشد تا فرد دوباره پریود شود. همچنین چند ماه طول می‌کشد تا سیکل قاعدگی‌تان به روال عادی خود بازگردد. بیشتر زنانی که سقط را تجربه کرده‌اند، در آینده بارداری موفقی خواهند داشت.

چه زمانی خونریزی پس از سقط جنین غیرطبیعی است؟

خونریزی پس از سقط همیشه طبیعی نیست و اگر با علائم دیگر همراه شود، نیاز به بررسی پزشک  دارد. در ادامه به علائم هشداردهنده اشاره کرده‌ایم:

• خونریزی شدید در هر ساعت، به مدت بیش از ۲ ساعت متوالی
• دفع لخته‌های خونی بزرگتر از یک تخم‌مرغ
• خونریزی با شدت زیاد ناگهانی
• تب بالای ۳۸ درجه سانتی‌گراد همراه با لرز و بدن‌درد
• ترشحات واژینال با بوی بسیار نامطبوع و تند
• درد شدید شکم و عدم بهبود با مسکن معمولی
• احساس سبکی سر، ضعف شدید، غش کردن یا رنگ پریدگی
• ادامه خونریزی شدید برای بیش از ۳ هفته

باردار هستی و خونریزی شدید و ناگهانی رو تجربه کردی؟

همین حالا از یک متخصص کمک بگیر

بهترین پروفسور زنان و زایمان در تهران دکتر زنان ویزیت آنلاین

عوارض خونریزی زیاد بعد از سقط

خونریزی طولانی بعد از سقط یک وضعیت اورژانسی است که در صورت عدم کنترل سریع، می‌تواند سلامت جسمی و روانی فرد را با خطرات جدی مواجه سازد. در ادامه به مهم‌ترین عوارض اشاره شده است:

• خونریزی شدید پس از سقط
• افت شدید فشار خون
• کم‌خونی شدید
• نارسایی کلیه
• گسترش عفونت به خون
• پارگی یا سوراخ شدن رحم
• هیسترکتومی اورژانسی
• افسردگی و اضطراب شدید
• بروز اختلالات عصبی

سخن نهایی

خونریزی پس از سقط جنین، تجربه‌ای ناخوشایند و گاه نگران‌کننده است، که در اکثر موارد بخشی طبیعی و ضروری از فرآیند بهبودی رحم به شمار می‌رود. آگاهی از علائم طبیعی و هشداردهنده به شم کمک می‌کند تا این دوران را راحت‌تر سپری کنید و دچار نگرانی نشوید.

اگر به تازگی سقط جنین را تجربه کرده‌اید یا به سقط مشکوک هستید، بهتر است از طریق درمانکده با یک دکتر زنان انلاین فوری مشورت کنید. درمانکده این امکان را برای شما فراهم کرده است که علاوه بر مشاوره آنلاین، در صورت نیاز از آن‌ها نوبت ویزیت حضوری بگیرید.

سوالات متداول

منابع: hey.nhs | vinmec