عامل اصلی که بر قد افراد تاثیر میگذارد، ژنتیک یا DNA آنها است. دانشمندان بر این باورند که 80 درصد قد افراد به DNA بستگی دارد. با این حال، سایر عوامل از جمله تغذیه، هورمونها و بیماریها هم میتوانند میزان افزایش قد در دختران و پسران را کنترل کنند به دکتر غدد مراجعه کنید.
بیشتر افراد تا 18 سالگی رشد میکنند و تا زمانی که دوران رشد به پایان نرسد، طیف وسیعی از عوامل محیطی میتوانند بر قد آنها تاثیر بگذارند. در مقاله امروز مجله درمانکده درباره عواملی که روی رشد جسمی تاثیر دارند و روشهای افزایش قد صحبت میکنیم. با ما همراه باشید.
فهرست محتوا
عوامل موثر بر رشد قد
شیرخواران و کودکان به دلیل تغییر صفحات رشد در استخوانهای بلند بازوها و پاها به طور مداوم رشد میکنند. وقتی صفحات رشد استخوان جدید میسازند، طول استخوانهای بلند بیشتر میشود و قد کودک افزایش مییابد. در سال اول زندگی، معمولا شیرخواران به اندازه 50 درصد قد زمان تولد خود رشد میکنند. بین 2 تا پنج سالگی، هر سال به قد کودکان 6/3 تا 8/9 سانتیمتر افزوده میشود و تا 10 سالگی، آنها هر سال 6/3 سانتیمتر رشد میکنند.
وقتی بلوغ شروع میشود، ممکن است سرعت رشد بیشتر شود. با این حال، هر فردی با سرعت متفاوتی رشد میکند. در پایان دوران نوجوانی، صفحات رشد ساخت استخوان جدید را متوقف میکنند و قد دیگر افزایش نمییابد. ذکر این نکته ضروری است که با توجه به فرآیند پیری، با بالا رفتن سن به تدریج قد کوتاهتر میشود.
بیشتر بدانید: کاربرد هورمون آدرنالین در بدن

بیشتر بدانید: آیا دیابت بر قلب تاثیری دارد؟
عوامل زیر میتوانند بر قد افراد تاثیر بگذارند:
1. DNA
DNA عامل اصلی تعیینکننده قد است. دانشمندان بیش از 700 نوع ژن مختلف را شناسایی کردهاند که با قد در ارتباط هستند. بعضی از این ژنها بر صفحات رشد و بعضی دیگر بر تولید هورمونهای رشد تاثیر میگذارند. تعدادی از بیماریهای ژنتیکی از جمله سندرم داون و سندرم مارفان هم میتوانند روی قد تاثیر داشته باشند.
2. هورمونها
بدن هورمونهایی میسازد که ساخت استخوان جدید توسط صفحات رشد را کنترل میکنند. این هورمونها عبارتند از:
- هورمونهای رشد: این هورمونها در غده هیپوفیز ساخته میشوند و مهمترین هورمونهایی هستند که روی قد تاثیر میگذارند. بعضی از بیماریها میتوانند تولید هورمونهای رشد را در بدن کاهش دهند. برای مثال، کودکان مبتلا به یک بیماری ژنتیکی نادر به نام کمبود مادرزادی هورمون رشد نسبت به سایر همسالان خود با سرعت بسیار کمتری رشد میکنند.
- هورمونهای تیروئید: غده تیروئید هورمونهایی میسازد که بر رشد تاثیر میگذارند.
- هورمونهای جنسی: تستوسترون و استروژن برای رشد در دوران بلوغ بسیار مهم هستند.
بیشتر بدانید: کمکاری تیروئید در کودکان و هرآنچه که باید بدانید
3. جنسیت
معمولا مردان در مقایسه با زنان قد بلندتری دارند. در دوران بلوغ جهش رشد پسرها 2 سال دیرتر از دخترها شروع میشود، اما ممکن است رشد آنها برای مدت طولانیتری ادامه پیدا کند. جدول زیر میانگین قد پسران و دختران را از کودکی تا بزرگسالی نشان میدهد:
| سن | قد پسران | قد دختران |
| 2 سالگی | 86/5 سانتیمتر | 84/9 سانتیمتر |
| 5 سالگی | 109/2 سانتیمتر | 107/9 سانتیمتر |
| 10 سالگی | 138/8 سانتیمتر | 138/2 سانتیمتر |
| 15 سالگی | 170/1 سانتیمتر | 161/9 سانتیمتر |
| 20 سالگی | 176/8 سانتیمتر | 163/3 سانتیمتر |
روشهای افزایش قد در کودکان و نوجوانان
اگرچه قد توسط ژنتیک تعیین میشود، اما راهکارهای زیر میتوانند به رشد کودکان و نوجوانان کمک کنند:
1. از رژیم غذایی سالم پیروی کنید
رژیم غذایی برای افزایش قد اهمیت زیادی دارد. کودکانی که تغذیه مناسبی ندارند ممکن است به اندازه سایر همسالان خود رشد نکنند. متخصصان تغذیه توصیه میکنند که کودکان و نوجوانان از یک رژیم غذایی متنوع و متعادل استفاده کنند تا تمام ویتامینها و مواد معدنی مورد نیاز برای رشد در اختیار بدن قرار بگیرد.
بیشتر بدانید: غدد لنفاوی چه وظایفی دارند و در کجای بدن قرار گرفتهاند؟

در طول سالهای رشد، رژیم غذایی شما باید شامل موارد زیر باشد:
- میوههای تازه
- سبزیجات تازه
- غلات کامل
- غذاهای حاوی پروتئین مثل گوشت، ماکیان، ماهی، تخممرغ، حبوبات، مغزهای خوراکی و دانهها
- لبنیات
بهعلاوه، باید از مصرف غذاهای حاوی قند، چربی ترانس و چربی اشباع بپرهیزید یا میزان استفاده از آنها را محدود کنید.
پیروی از رژیم غذایی سالم در دوران بارداری برای سلامت استخوان و رشد جنین مهم است. سازمان بهداشت جهانی (WHO) توصیه میکند که زنان باردار از غذاهای متنوع شامل سبزیجات نارنجی و سبز رنگ، میوه، لبنیات پاستوریزه، حبوبات، مغزهای خوراکی، گوشت و ماهی استفاده کنند برای راه های بهتر از طریق مشاوره با دکتر غدد آنلاین مشورت کنید.
بیشتر بدانید: با بیماری نیمن پیک و درمان آن آشنا شوید
2. به اندازه کافی بخوابید
خواب باعث رشد و نمو کودکان و نوجوانان میشود، چون در طول خواب عمیق، بدن هورمونهای مورد نیاز برای رشد را آزاد میکند. کم خوابی در یک دوره زمانی طولانیمدت باعث مختل شدن روند رشد میشود، روی سلامتی تاثیر میگذارد و توانایی کودک را برای تمرکز و یادگیری کاهش میدهد. میزان خواب مورد نیاز برای گروههای سنی مختلف عبارتست از:
- شیرخواران تا سه ماهگی: 14 تا 17 ساعت
- شیرخواران چهار تا 12 ماهه: 12 تا 16 ساعت
- کودکان یک تا 2 ساله: 11 تا 14 ساعت
- کودکان سه تا پنج ساله: 10 تا 13 ساعت
- کودکان 6 تا 13 ساله: 9 تا 12 ساعت
- نوجوانان 14 تا 17 ساله: هشت تا 10 ساعت
- بزرگسالان 18 تا 64 ساله: هفت تا 9 ساعت
- سالمندان بالای 65 سال: هفت تا هشت ساعت
بیشتر بدانید: دیابت شکننده یا ناپایدار چیست؟
3. ورزش کنید
ورزش برای افزایش قد در پسران و دختران مهم است، چون از سلامت استخوانها و بافتهای عضلانی حمایت میکند و ترشح هورمون رشد را افزایش میدهد. کودکان باید در مدرسه حداقل یک ساعت در روز ورزش کنند و در این مدت روی موارد زیر تمرکز داشته باشند:
- تمرینات قدرتی، مانند حرکت شنا یا دراز و نشست
- تمرینات انعطافپذیری، مانند یوگا
- فعالیتهای هوازی، مانند گرگم به هوا، طناب زدن یا دوچرخهسواری
بیشتر بدانید: آزمایش T4 ؛ کاربرد، نحوه انجام و نتایج آزمایش

بیشتر بدانید: درمان سرماحوردگی و آنفولانزا برای دیابتی ها
ورزش برای بزرگسالان هم مفید است. فعالیت بدنی در دوران بزرگسالی علاوه بر حفظ سلامت کلی بدن، میتواند به کاهش خطر پوکی استخوان کمک کند. این بیماری زمانی رخ میدهد که استخوانها ضعیف یا شکننده میشوند و در نتیجه تراکم استخوان کاهش مییابد. پوکی استخوان روی قد تاثیر منفی دارد. برای اینکه خطر ابتلا به این بیماری را کاهش دهید، چند بار در هفته پیادهروی، تنیس یا یوگا انجام دهید.
4. پوسچر یا فرم ایدهآل بدنی را تمرین کنید
پوسچر نامناسب بدنی باعث میشود کوتاهتر از آنچه که هستید به نظر برسید و با گذشت زمان، این خمیدگیها میتوانند روی قد واقعی شما تاثیر بگذارند. مهم این است که مراقب نحوه ایستادن، نشستن و خوابیدن خود باشید. در مورد اینکه چگونه میتوانید ارگونومی را در برنامه روزانه خود بگنجانید، با پزشک صحبت کنید.
بیشتر بدانید: 0 تا 100 عمل افزایش قد؛ عوارض عمل افزایش قد + معرفی متخصص
بسته به نیاز شما، ممکن است میز ایستاده یا بالش مموری فوم تنها چیزی باشد که برای اصلاح پوسچر بدن به آن نیاز دارید. همچنین میتوانید ورزشهایی را که برای بهبود پوسچر بدن طراحی شدهاند، انجام دهید. اگر مطمئن نیستید که از کجا شروع کنید، با پزشک مشورت کنید. پزشک میتواند به شما در تنظیم یک برنامه ورزشی مناسب کمک کند.
5. از یوگا کمک بگیرید
یوگا با تقویت عضلات و بهبود پوسچر بدن به شما کمک میکند که بلندتر به نظر برسید. شما میتوانید یوگا را در خانه یا در یک محیط گروهی مثل باشگاه انجام دهید. بعضی از حرکات محبوب برای بهبود پوسچر عبارتند از: کوه، کبری، کودک و جنگجوی 2.
بیشتر بدانید: سوماتروپین
سوالات متداول
هنگامی که بلوغ را پشت سر میگذارید، صفحات رشد ساخت استخوان جدید را متوقف میکنند. به عبارت دیگر، وقتی به دوران بزرگسالی میرسید نمیتوانید قد خود را افزایش دهید. با این حال، بهبود پوسچر بدن از طریق تمرینات ورزشی و یوگا به شما کمک میکند که بلندتر به نظر برسید.
در حال حاضر، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) استفاده از تستوسترون را فقط برای پسران نوجوانی تایید کرده است که به دلیل بیماری به کمبود این هورمون مبتلا هستند.
عواملی که میتوانند روی رشد تاثیر منفی داشته باشند عبارتند از: رژیم غذایی نامناسب و کمبود بعضی از مواد مغذی مانند پروتئین، استرس، مواجهه با آلایندهها مثل سرب و کادمیوم و بعضی از بیماریها مانند کم خونی، فیبروز کیستیک، آرتریت ایدیوپاتیک جوانان و بیماری التهابی روده (IBD).
کلام پایانی
DNA قد شما را تعیین میکند. با این حال، عوامل محیطی مانند تغذیه و ورزش هم میتوانند فرآیند رشد را در دوران کودکی و نوجوانی تحت تاثیر قرار دهند. همانطور که کودکان بزرگتر میشوند، برای تولید هورمونهای رشد به تغذیه خوب و ورزش کافی نیاز دارند. اگر نگران قد خود هستید، برای ارزیابی بیشتر به پزشک مراجعه کنید. برای این کار میتوانید از پزشکان سایت درمانکده کمک بگیرید.
منابع: medicalnewstoday, healthline
![موهای زائد زنان [علت، روشهای اصلاح و درمان]](https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/hairsutism-main-darmankade-300x180.webp 300w, https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/hairsutism-main-darmankade-1024x615.webp 1024w, https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/hairsutism-main-darmankade-768x461.webp 768w, https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/hairsutism-main-darmankade.webp 1501w)
![دیابت نوع یک چیست؟ [علائم، علل، درمان، تشخیص و پیشگیری]](https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/type1-diabetes-darmankade-300x180.webp 300w, https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/type1-diabetes-darmankade-1024x615.webp 1024w, https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/type1-diabetes-darmankade-768x461.webp 768w, https://www.darmankade.com/blog/wp-content/uploads/2026/05/type1-diabetes-darmankade.webp 1501w)








سلام برای یه ادم که قد پدر و مادرش معمولیه تو سن های 16_18 که بعد بلوغش حساب میشه امکان رشد 2_3 سانت در سال هست اگه مسائل تغذیه و خواب و… رو رعایت کنه؟
سلام، وقت بخیر. امکان رشد قد در سن ۱۶ تا ۱۸ سالگی به این بستگی دارد که صفحات رشد استخوانی هنوز باز باشند یا نه. اگر بلوغ کامل شده و صفحات رشد بسته شده باشند، تغذیه، خواب یا ورزش نمیتوانند باعث افزایش واقعی قد شوند؛ اما اگر صفحات رشد هنوز باز باشند، ممکن است مقداری رشد باقی مانده باشد. رعایت خواب کافی، تغذیه مناسب، دریافت کافی پروتئین، کلسیم و ویتامین D و فعالیت بدنی منظم کمک میکند فرد به حداکثر ظرفیت رشد ژنتیکی خود برسد، ولی افزایش ۲ تا ۳ سانتیمتر در سال بعد از بلوغ برای همه قابل انتظار نیست. برای بررسی دقیقتر، بهتر است به متخصص غدد مراجعه کنید تا در صورت نیاز با عکس مچ دست، وضعیت صفحات رشد و سن استخوانی بررسی شود.
چند ماه ورزش کنم تا قدم بلند بشه
آیا من ۱۶ سالم قدم بلند میشه قدم ۱۵۰ هستش
سلام. از نظر علمی، در سن ۱۶ سالگی هنوز احتمال افزایش قد وجود دارد، اگر صفحات رشد کاملا بسته نشده باشند؛ اما میزان رشد باقیمانده معمولا محدود است و بستگی به وضعیت هورمونی و ژنتیک دارد. بهترین کار این است که به متخصص غدد مراجعه کنید تا مشخص شود صفحات رشد باز هستند یا نه.
اگر متخصص غدد تشخیص دهد که صفحات رشد بسته شده و امکان افزایش قد از نظر هورمونی وجود ندارد، باز هم میتوانید با کمک فیزیوتراپ و انجام برخی ورزشهای اصلاحی، کششی و اصلاح وضعیت ستون فقرات، ۱ تا ۲ سانتیمتر به بهبود قد ظاهری کمک کنید.
برای دریافت نوبت حضوری یا مشاوره با دکتر غدد آنلاین میتوانید از طریق پلتفرم درمانکده اقدام کنید.
سلام من ۱۸ سالمه قد ۱۶۰ چه ورزش هایی برم و چه غذایی بخورم تا ۴۰ سانت بزرگ بشه
ببخشید یه چیز فراموش کردم بگم البته با اینکه خودارضیابی میکنم آیا برای رشد قد تعسیر میزاره و اینکه نشستن زیاد چی میشه جواب بدی
سلام من ۱۰ سالمه وقدم ۱۴۵ میخوام تا ۱۸سالگی قدم به ۱۹۰ برسه لطفا یه تمیرن مناسب سنم بدهید که زیاد فشار نیاد روم
15سالمه8ماه دارم قدم188ایا میتونم 20سانت افزایش قد داشته باشم
قد پدرم185
مادرم170
سلام من 29 سالمه قدم 163 برای استخدامی نیروهای مسلح نیاز به قد 165به بالاتر دارم متاسفانه برای 2سانتی متر استخدام نمیشم یک سال هم زمان دارم راه حل که 2سانتی متر به قدم اضافه کنم ممنون میشم کمکم کنید که حداقل 165سانتی متر برسم اینده ام در گرو این شغل علاقه ام هست
ورزش کششی زیاد انجام بده . دارو برای افزایش قد هم کنارش مصرف کن اینجوری تا۳۰ سانت قدت بزرگتر میشه
سلام من ۱۶ سالم قدم 152 است چیکار کنم قدم بلند بشه
برو پیش دکتر یه دارو هایی هست هرمون رشد رو تحریک میکنه
من پانذده سالمه قدم کوطاه مانده
من ۲۴ سالمه میخوام قد بلند شم
نمیشه
سلام خسته نباشید افزایش قد چیکارا باید کنم تا قدم بلند بشه
سلام من ۱۴سال و ۶ماه سن دارم و پسرم قد خودم حدوداً ۱۶۷پدرم ۱۷۵و قد مادر۱۵۸ میخواستم بدونم آیا تا ۱۸ جای رشد دارم یا خیر
خیلی ممنون
آره معلومه
سلام من امیدرضا جمالی هستم 14سال و 1 ماه سنم قدخودم 164سانت قد پدرم 162وقد مادرم حدوداً 163سانت هست میخواستم بدونم چقدر دیگه رشت می کنم میتونم بالای 170برسم
سلام من ۱۶ سالم است و قدم ۱۴۲ است چیکار کنم قدم بلند بشه؟
سلام من 16سالمه و قدم 158هست آیا میتونم افزایش قد داشته باشم لطفا بگید چجوری میتونم قدم رو بلندتر کنم
سلام من اخر خرداد میشوم 13 ساله و قدم 170 است.تا چقدر قدم بلند میشود و قدم برای این سن مناسب است یا که؟
سلام من اخر خرداد 13 ساله میشوم و تا الان قدم 170 است.ایا این قد مناسب است یا کم؟و اینکه تا چه قدر جای رشد دارم؟
لطفا به سوالاتم پاسخ دهید
سلام من ۱۲ساله هستم و 155سانتی متر قد دارم ایا رشد دوباره ای میکنم
درود من ۱۵ سالمه قدم ۱۷۵ میتونم به ۱۸۰ برسونمش؟
قد پدرم ۱۷۶
و قد مادرم ۱۶۰
من 24سالمه قدم 146 میخام قدم بلند بيشه
سلام پسرم سن اش تازه شده 14 قدش هم شده 147 به نظرتون چیکارکنم آیا نرماله یانه