غده تیروئید

یک آشنایی ساده با غده تیروئید در کمتر از 5 دقیقه

در انتظار بازبینی توسط تیم پزشکی درمانکده

تا دیر نشده علائمتو بگو، پزشکتو بگم:
علائم مشابه کرونا

هر جایی که هستی، بدون مراجعه به آزمایشگاه، تست کرونا بده!

تست کرونا در محل
خون دماغ یا گوش درد

تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوش، حلق و بینی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مشاوره
مشکل در بلع

حلق و دهان، دروازۀ بدن هستن. وجود مشکل در اونها برای بقیۀ اندام‌ها هم مشکل ایجاد می‌کنه. تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوش، حلق و بینی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافتِ مشاوره
خون در مدفوع

علت‌های مشاهدۀ خون در مدفوع می‌تواند هموروئید، بواسیر، کولیت روده و… باشه. برای تشخیص و درمان درست و به موقع، تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوارش بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره
اختلال خواب

اختلال خواب اگه جدی گرفته نشه، سلامت جسم و روان رو درگیر می‌کنه. تا دیر نشده علائمت رو به متخصص اعصاب و روان بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره
درد کمر، پا، دست یا زانو

دردهای اسکلتی یکی از شایع‌ترین علائم ایرانی‌هاست، تا دیر نشده علائمت رو به متخصص طب فیزیکی و توانبخشی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره
سردرد

سردرد علت‌های مختلفی داره؛ از اضافه وزن گرفته تا اختلال در هورمون‌ها. برای تشخیص درست علت سردردت تا دیر نشده علائمت رو به متخصص مغز و اعصاب بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر​

دریافت مشاوره
معده درد یا حالت تهوع

سرطان معده سومین سرطان شایع ایران است. همین حالا علائمت رو به متخصص گوارش بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافتِ مشاوره
زخم مداوم دهانی

تا دیر نشده علائمت رو به متخصص گوش، حلق و بینی بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مُشاوره
سرفۀ مزمن

تا دیر نشده علائمت رو به متخصص ریه بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مشاوره
اضطراب و استرس

تا دیر نشده علائمت رو به کارشناس روانشناس بگو و مشاورۀ آنلاین بگیر

دریافت مشاوره

غده تیروئید چیست؟

غده تیروئید، غده ای درون ریز در گردن است. این غده دو هورمون بنام تیروکسین (Thyroxine یا T4) و تری یودوتیرونین (Triiodothyronine یا T3) میسازد که به درون خون ترشح می شوند. این هورمون ها برای عملکرد طبیعی تمام سلول های بدن لازم هستند.

اختلالات تیروئید بسیار شایع است و عموماً در خانم ها مشاهده می شود، اگرچه ممکن است در هر کسی اعم از مردان، نوجوانان، کودکان و نوزادان نیز دیده شود. تقریبا از هر 20 نفر یک نفر به نوعی از اختلال تیروئید مبتلا است که ممکن است موقتی یا دائمی باشد.

این غده در قسمت جلوی گردن، درست زیر سیب آدم (برجستگی حنجره) قرار دارد. این غده متشکل از دو لوب – لوب راست و لوب چپ- است، که هر کدام تقریباً به اندازه آلویی است که به دو نیم تقسیم شده است و این دو لوب توسط پل کوچکی از بافت تیروئید به نام ایسموس به یکدیگر متصل می شوند. این دو لوب در هر طرف نای قرار دارند.

بیشتر بخوانیم: با بیماری نیمن پیک و درمان آن آشنا شوید

عملکرد غده تیروئید چیست؟

تیروئید دو هورمون تولید می کند که به جریان خون ترشح می شوند.

یکی از این هورمون ها تیروکسین نام دارد؛ این هورمون حاوی چهار اتم ید است و اغلب T4 خوانده می شود.
هورمون دیگر تری یودوتیرونین نامیده می شود که متشکل از سه اتم ید است و اغلب به آن T3 گفته می شود.

T4 در سلول ها و بافت های بدن به T3 تبدیل می شود. T3 حاصل از T4، یا T3 مترشحه از غده تیروئید از نظر بیولوژیکی فعال است و فعالیت همه سلول ها و بافت های بدن را تحت تأثیر قرار می دهد.

بیشتر بخوانیم: کم کاری تیروئید یا هیپوتیروئیدیسم (hypothyroidism) + راهنمایی کامل

هورمون های تیروئید در بدن چه کاری انجام می دهند؟

T4 یا به به عبارت دیگر، T3 ناشی از آن، و T3 که مستقیماً از غده تیروئید ترشح می شود، متابولیسم سلول های بدن را تحت تأثیر قرار می دهد؛ به عبارت دیگر، سرعت عملکرد سلول های بدن را تنظیم می کند.

با افزایش ترشح هورمونهای تیروئید، سلول های بدن سریعتر از حد طبیعی کار می کنند و به این ترتیب پرکاری تیروئید روی می دهد.

در صورت وقوع پرکاری تیروئید به دلیل ترشح بیش از حد هورمون های تیروئیدی، افزایش فعالیت سلول ها یا ارگان های بدن ممکن است، به عنوان مثال، منجر به افزایش ضربان قلب یا افزایش فعالیت روده ای، افزایش دفعات دفع یا حتی اسهال شود.

از سوی دیگردر صورت کاهش تولید هورمون های تیروئیدی که به کم کاری تیروئید معروف است، عملکرد سلول ها و ارگان های بدن کند می شود. در صورت ابتلا به کم کاری تیروئید، ممکن است، به عنوان مثال، ضربان قلب کندتر از حد نرمال باشد و عملکرد روده کاهش یافته و موجب بروز یبوست شود.

بیشتر بخوانیم: غدد لنفاوی چه وظایفی دارند و در کجای بدن قرار گرفته‌اند؟

چه اختلالی ممکن است در تیروئید رخ دهد؟

• کم کاری تیروئید (کاهش عملکرد تیروئید) – تیروکسین متناسب با نیازهای بدن تولید نمی شود.
• پرکاری تیروئید (افزایش بیش از حد عملکرد تیروئید) – فراتر از نیازهای بدن تیروکسین تولید می شود.

بیشتر بخوانیم: آزمایش قند خون چیست و چرا ضروری است؟

متداول ترین علائم اختلالات شایع تیروئید چه چیزهایی هستند؟

کم کاری تیروئید: خستگی، احساس سرما، افزایش وزن، کاهش تمرکز، افسردگی.
پرکاری تیروئید: کاهش وزن، عدم تحمل گرما، اضطراب و گاهی اوقات در دو سوزش چشم.

بعضی اوقات علائم بسیار کمی وجود دارد؛ تجویز آزمایش خون توسط فوق متخصص غدد وجود یا عدم وجود اختلال تیروئید را تأیید خواهد کرد.

بیشتر بدانیم: آزمایش T4 ؛ کاربرد، نحوه انجام و نتایج آزمایش

اختلالات دیگر غده تیروئید

گاهی اوقات بچه دار شدن می تواند موجب بروز اختلال تیروئید شود. این بیماری تحت عنوان تیروئیدیت پس از زایمان شناخته می شود. این شرایط معمولاً موقتی است اما می تواند با هر بار بارداری برگردد.

  • بیماری چشمی تیروئید: این عارضه در برخی از افراد که به دلیل بیماری گریوز به پرکاری تیروئید مبتلا هستند، دیده می شود.
  • ندول ها یا توده ها: این توده ها می توانند مانع از عملکرد درست غده تیروئید شوند و یا تنها ناراحت کننده هستند.
  • سرطان تیروئید: این پدیده بسیار نادر است، اما باحال درخواست معاینه گردن توسط پزشک متخصص غدد جهت ارزیابی وجود توده بسیار حائز اهمیت است.

بیشتر بدانیم: ۶ نشانه و علامت گواتر

غده تیروئید چگونه کنترل میشود؟

مکانیسمی برای تنظیم بسیار دقیق تولید و ترشح T4 و T3 از غده تیروئید و ورود آن به جریان خون وجود دارد. این مکانیسم بسیار شبیه به گرمایش مرکزی خانه‌ای است که ترموستات واقع در اتاق نشیمن آن، بر روی دمای خاصی تنظیم شده است و فرنس (Furnace) گازسوز یا روغنی را فعال می کند، و یا با فعال کردن دیگ بخار آب را گرم می کند.

در مورد تیروئید، این “ترموستات” غده کوچکی به نام هیپوفیز است که در زیر مغز، در جمجمه قرار دارد. هیپوفیز، درست مشابه ترموستات اتاق نشیمن که دما را حس می کند، سطح هورمون های تیروئید را در جریان خون حس می کند.

بیشتر بدانیم: دیابت بارداری چیست و چگونه می‌توان آن را کنترل کرد؟

در شرایط عادی، درصورتی که سطح این هورمون ها تنها کمی پایین تر از حد نرمال برسد، هیپوفیز با ترشح هورمونی به نام هورمون محرک تیروئید، که تحت عنوان TSH نیز شناخته می شود، پاسخ می دهد و این هورمون غده تیروئید را برای تولید T4 و T3 بیشترفعال می کند.

در مقابل، هنگامی که سطح هورمون تیروئید بیش از حد طبیعی افزایش می یابد، “ترموستات” این مسئله را حس می کند و منظور متوقف کردن عملکرد بیش از حد تیروئید و کاهش ترشح T4 و T3، هیپوفیز ترشح TSH را متوقف می کند.

بیشتر بدانیم: تیروئید پرکار چه علائمی دارد؟

چه عواملی موجب اختلال تیروئید می شوند؟

عوامل مختلفی در ایجاد اختلالات تیروئیدی گوناگون نقش دارند. شایع ترین عامل، بیماری خود ایمنی تیروئید است.

بیماری خود ایمنی تیروئید یک فرآیند خود تخریبی که در طی آن سیستم ایمنی بدن سلول های تیروئیدی به عنوان سلول های خارجی مورد تهاجم قرار می دهند.

در پاسخ به این مسئله، غده تیروئید کم کار (کم کاری تیروئید) یا پرکار (پرکاری تیروئید) می شود. ممکن است متوجه شوید سایر اعضای خانواده دارای مشکلات تیروئیدی یا اختلال خود ایمنی دیگری هستند.

بیشتر بدانیم: پیش دیابت چیست و چگونه کنترل می‌شود؟

اختلالات تیروئید چگونه تشخیص داده می شوند؟

پزشک متخصص متابولیسم و غدد با گوش دادن به علائم شما، و مطرح کردن چندین سؤالات و معاینه گردن می تواند به جمع بندی خوبی در مورد فعالیت غده تیروئید شما برسد.

با این حال، وی می تواند با گرفتن نمونه خون کوچکی وضعیت ترشح تیروئید را دقیقاً ارزیابی کند. به عنوان مثال، با استفاده از این نمونه خون، سطح هورمون های مربوطه در آزمایشگاه قابل اندازه گیری است.

با این ترتیب می توان به میزان ترشح T4 و یا T3 دست یافت، و با اندازه گیری TTSH میزان فعالیت هیپوفیز را مشخص کرد. به طور معمول یک آزمایش خون تنها، تشخیص را تأیید می کند اما گاهی اوقات آزمایش های دیگری نیز لازم است.

بیشتر بدانیم: بهبود و درمان زخم دیابتی

آیا اختلالات تیروئید قابل درمان هستند؟

بله – اختلال تیروئید و بسیاری از علائم نیز قابل درمان هستند. بیشتر اختلالات تیروئید با داروهای روزانه درمان می شوند. درمان های دیگری نیز برای آن دسته از افرادی که اختلالات تیروئید آن ها با دارو قابل کنترل نیست، وجود دارد.

اگر نمی دانید که به کدام پزشک باید مراجعه کنید، راهنمای تخصص های پزشکی به کار شما می آید.

نتیجه گیری

در این مطلب با بررسی بیماری غده تیروئید سعی کردیم که شما را بیشتر با علائم و رفتار های آن آشنا کنیم و همچنین به روش های درمان آن نیز اشاره کردیم.

بیشتر بدانیم: ۱۳ نشانه افت قند خون یا هیپوگلیسمی چیست؟

آشنایی با علائم بیماری ها به شما کمک می کند تا در صورت بروز هر یک از آن ها بتوانید بهترین عملکرد را نشان دهید که در صورت وجود چنین علائمی می توانید به راحتی با کمک سایت درمانکده، دکتر فوق تخصص مربوطه را یافته و رزرو کنید.

لازم به ذکر است که سایت درمانکده اطلاعات مربوط به هر دکتر اعم از شماره تماس و آدرس مطلب را در اختیارتان قرار داده تا بتوانید یک نوبت دهی آنلاین آسان را تجربه کنید. در صورتی که تجربه مواجهه با این بیماری (در بین دوستان، آشنایان و اقوام) دارید، خوشحال می‌شویم تا در بخش کامنت آن را با ما در میان بگذارید.

برای کسب اطلاعات بیشتر می توانید به مجله درمانکده مراجعه نمایید.

 48,480 بازدید

آیا این مقاله برای شما مفید بود؟

میانگین امتیاز 4.2 / 5. تعداد رای‌ها 42

هنوز امتیازی ثبت نشده

Editorial team

تیم تحریریه درمانکده

مشاهده سایر مطالب
1 سؤال
ارسال سؤال

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.