سکته مغزی یکی از مهمترین علل مرگومیر و ناتوانی در سراسر جهان است. اگرچه بیشتر مردم تصور میکنند این بیماری همیشه به طور ناگهانی اتفاق میافتد؛ اما بدن گاهیاوقات پیامهای هشداردهندهای ارسال میکند که نادیده گرفتن آنها میتواند عواقب جبرانناپذیری به همراه داشته باشد. شناخت علائم قبل از سکته مغزی به بیمار این فرصت طلایی را میدهد که اقدامات پیشگیرانه لازم را انجام دهد. در این مقاله از مجله سلامت درمانکده، مهمترین علائم هشداردهنده این بیماری و اقداماتی که باید در چنین شرایطی انجام دهید را بررسی میکنیم. با ما همراه باشید.
آیا قبل از سکته مغزی علائمی ظاهر میشود؟
اگرچه سکته مغزی معمولا با علائم ناگهانی همراه است؛ اما بعضی افراد ممکن است نشانههای هشداردهنده را تجربه کنند. این نشانهها ناشی از بروز اختلال موقتی در خونرسانی به مغز هستند؛ وضعیتی که هنوز آسیب دائمی ایجاد نکرده، اما میتواند هشداری جدی برای وقوع سکته مغزی باشد. آشنایی با این علائم اولیه و مراجعه سریع به دکتر مغز و اعصاب از بروز سکتههای شدید پیشگیری میکند یا عوارض بعد از سکته مغزی را به حداقل میرساند.
اگر میخواهید درباره علل، علائم و روشهای درمان این بیماری بیشتر بدانید، پیشنهاد میکنیم مقاله سکته مغزی چیست و بهترین دارو برای بیماران سکته مغزی را مطالعه کنید.
چند روز قبل از سکته مغزی علائم شروع میشود؟
زمان بروز علائم هشداردهنده سکته مغزی در افراد مختلف یکسان نیست. این نشانهها در بعضی افراد چند دقیقه یا چند ساعت پیش از سکته ظاهر میشوند؛ در حالی که سایرین ممکن است آنها را چند روز زودتر تجربه کنند. حتی در بعضی موارد، بروز علائم یک ماه قبل از سکته مغزی نیز گزارش شده است.
بنابراین هرگونه علامت غیر عادی که به صورت دورهای تکرار میشود یا با گذشت زمان بهبود نمییابد، باید به عنوان یک زنگ خطر جدی در نظر گرفته شود. در این شرایط هر چقدر سریعتر به پزشک مراجعه کنید، درمان سکته مغزی یا پیشگیری از آن آسانتر خواهد بود.
اولین علائم قبل از سکته مغزی چیست؟
از مهمترین علائم هشداردهنده این بیماری میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
۱. حمله ایسکمیک گذرا
یکی از مهمترین علائم قبل از سکته مغزی در زنان و مردان، حمله ایسکمیک گذرا (TIA) است که به آن سکته کوچک یا مینیاستروک نیز میگویند. در TIA، جریان خون در بخشی از مغز به طور موقت کاهش مییابد یا متوقف میشود. علائم این عارضه میتواند شباهت زیادی به سکته مغزی داشته باشد، اما معمولا پس از مدت کوتاهی برطرف میشود و آسیب دائمی در مغز ایجاد نمیکند. در بیشتر موارد، علائم طی یک ساعت از بین میروند؛ هرچند ممکن است در بعضی افراد تا ۲۴ ساعت ادامه داشته باشند.
با وجود موقتی بودن علائم، TIA را نباید بیاهمیت تلقی کرد. این عارضه میتواند هشداری جدی درباره افزایش خطر سکته مغزی در آینده باشد. جالب است بدانید تعداد افرادی که طی ۹۰ روز پس از TIA دچار سکته مغزی حاد شدهاند، در سالهای اخیر کاهش یافته است که این امر نشاندهنده موثر بودن اقدامات پیشگیرانه است.
It’s estimated that about one-third of people who have a TIA will have a more severe stroke in the future
healthline
تخمین زده میشود که تقریبا یکسوم افرادی که دچار TIA میشوند، در آینده به یک سکته مغزی شدیدتر مبتلا خواهند شد.
۲. سردردهای شدید و غیر عادی
سردردهایی که از نظر شدت یا الگوی درد با سردردهای قبلی فرد متفاوت هستند، یک زنگ خطر جدی به شمار میروند و به بررسی پزشکی نیاز دارند. این سردردها در بعضی موارد یک هفته قبل از وقوع سکته مغزی ایسکمیک ظاهر میشوند و تا زمان شروع علائم اصلی ادامه مییابند.
علائم مشکوک به سکته مغزی داری؟
تا دیر نشده برای تشخیص و پیشگیری اقدام کن۳. تغییرات ناگهانی در بینایی
از مهمترین علائم قبل از سکته مغزی در مردان و زنان میتوان به مشکلات بینایی اشاره کرد که معمولا شامل تاری دید، دوبینی یا از دست دادن کامل بینایی در یک یا هر ۲ چشم هستند. چنین اختلالاتی به دلیل کاهش جریان خون در بخشهای مربوط به پردازش تصویر در مغز رخ میدهند و ممکن است چند هفته قبل از حادثه اصلی به طور متناوب تکرار شوند.
۴. ضعف یا بیحسی در یک سمت بدن
احساس ضعف، بیحسی یا سنگینی ناگهانی در صورت، بازو یا پا بهویژه هنگامی که فقط یک سمت بدن را درگیر کند، از شایعترین نشانههای پیش از سکته مغزی در سالمندان و جوانان است. این علامت ممکن است چند هفته قبل از سکته ظاهر شود و به صورت دورهای بهبود یابد. با این حال، نشاندهنده وجود مشکلی در جریان خون مغز است و به بررسی تخصصی نیاز دارد.
۵. اختلال در تکلم و درک مطلب
مشکل در پیدا کردن کلمات مناسب، لکنت زبان ناگهانی یا ناتوانی در درک صحبتهای دیگران میتواند یکی از علائم هشداردهنده سکته مغزی باشد. این علامت که معمولا چند هفته قبل از سکته ظاهر میشود، نشاندهنده اختلال در عملکرد مغز به دلیل کمبود اکسیژن است.
۶. سرگیجه و از دست دادن تعادل
احساس سبکی سر، سرگیجه یا از دست دادن ناگهانی تعادل هنگام راه رفتن از مهمترین علائم قبل از سکته مغزی خفیف و شدید محسوب میشود. این علامت که ممکن است با زمین خوردنهای مکرر یا برخورد با اشیاء همراه باشد، نشاندهنده تحت فشار بودن بخشهای مرتبط با تعادل در مغز است.
توجه داشته باشید که اختلال تعادل در بعضی افراد با سکته مغزی خاموش ارتباط دارد؛ نوعی سکته که بدون علائم واضح رخ میدهد و فرد تا مدتها از وقوع آن مطلع نیست.
۷. خستگی مفرط و تغییر خلقوخو
در بعضی موارد، افراد پیش از سکته مغزی دچار خستگی شدید و غیر عادی میشوند؛ به گونهای که این احساس خستگی حتی با استراحت کافی نیز برطرف نمیشود. تغییر ناگهانی خلقوخو مانند افزایش تحریکپذیری، اضطراب شدید و بیتفاوتی به فعالیتهای روزمره نیز ممکن است در بعضی بیماران مشاهده شود.
البته علائم سکته مغزی فقط به پیش از وقوع آن محدود نمیشود و بیمار پس از سکته نیز نشانههای مختلفی را تجربه میکند. برای آشنایی بیشتر با این موضوع، پیشنهاد میکنیم مقاله علت گریه بیمار سکته مغزی و استفراغ بعد از سکته مغزی نشانه چیست را مطالعه کنید.
در صورت مشاهده علائم هشداردهنده، چه باید کرد؟
زمانی که با علائم هشداردهنده قبل از سکته مغزی مواجه میشوید، اقدام فوری در تعیین سرنوشت شما نقش حیاتی دارد. حتی اگر نشانهها پس از چند دقیقه برطرف شوند؛ نباید آنها را نادیده بگیرید. چون زنگ خطر جدی برای وقوع یک حادثه بزرگتر در آینده نزدیک به شمار میروند. اقدامات ضروری در این شرایط عبارتاند از:
- مراجعه به پزشک: به محض مشاهده علائم مشکوک، در کوتاهترین زمان ممکن به پزشک مراجعه کنید. البته اگر علائم شدید یا ناگهانی باشند، بهتر است با اورژانس (تلفن ۱۱۵) تماس بگیرید یا به بیمارستان بروید.
- شروع درمانهای پیشگیرانه: پس از ارزیابی پزشک، مصرف داروهای تجویزشده (مانند داروهای ضد پلاکت یا ضد انعقاد خون) و کنترل فشار خون، قند خون و چربی خون را برای جلوگیری از وقوع سکته اصلی آغاز کنید.
- اصلاح سبک زندگی: سبک زندگی ناسالم در بسیاری از موارد علت سکته مغزی است. بنابراین سیگار را کنار بگذارید، غذاهای سالم بخورید و تحت نظر پزشک ورزش کنید. با خواندن مقاله برای جلوگیری از سکته مغزی چه بخوریم، میتوانید اطلاعات بیشتری در این زمینه به دست آورید.
افرادی که دچار سکته مغزی شدهاند، به مراقبت ویژه نیاز دارند. اگر از چنین فردی مراقبت میکنید، حتما مقاله مراقبت از بیمار سکته مغزی در منزل و طریقه ماساژ بیماران سکته مغزی را بخوانید.
کلام پایانی
سکته مغزی یک وضعیت اورژانسی است که در اثر قطع یا کاهش خونرسانی به مغز رخ میدهد و به مرگ سریع سلولهای مغزی منجر میشود. اگرچه این بیماری اغلب به طور ناگهانی اتفاق میافتد؛ اما گاهیاوقات بدن قبل از وقوع آن علائم هشداردهنده صادر میکند که توجه به آنها میتواند جان بیمار را نجات دهد. علائم قبل از سکته مغزی چند روز یا حتی چند ساعت زودتر ظاهر میشوند. اما از آنجایی که اغلب کوتاه و گذرا هستند؛ ممکن است نادیده گرفته شوند.
بنابراین در صورت مشاهده هرگونه علامت غیر عادی، ضروری است فورا با دکتر آنلاین مغز اعصاب تماس بگیرید یا به مراکز درمانی بروید. اگر در این زمینه سوال یا ابهامی دارید، میتوانید از طریق سایت درمانکده با بهترین متخصصان مشورت کنید. درمانکده این امکان را فراهم کرده است که در اسرع وقت از پزشک مورد نظر خود برای ویزیت حضوری یا مشاوره آنلاین وقت بگیرید.
سوالات متداول
ضعف در یک سمت بدن، اختلال تکلم و تاری دید گذرا از مهمترین نشانههایی هستند که احتمال وقوع یک سکته شدید را در آینده نزدیک هشدار میدهند.
از مهمترین علائم قبل از سکته مغزی میتوان به سردرد شدید، مشکلات بینایی، تغییر خلقوخو، اختلال در حفظ تعادل و احساس ضعف در یک سمت بدن اشاره کرد.
بله، چون برطرف شدن علائم ممکن است نشاندهنده حمله ایسکمیک گذرا باشد که به ارزیابی پزشکی نیاز دارد.
منابع: healthline | medicalnewstoday | aayush-hospitals
