تلخی دهان به چه علت بروز می‌دهد؟

در انتظار بازبینی توسط تیم پزشکی درمانکده

علت تلخی دهان و یا احساس طعم بد در دهان، ممکن است به خاطر واکنش‌های طبیعی حس چشایی با خوردن غذاهای تند یا ترش باشد. اگر این احساس در دراز مدت ادامه‌دار باشد، می‌تواند نگران کننده باشد و به پزشک مغز و اعصاب و یا تغذیه مراجعه کرد. در این مقاله از مجله درمانکده قصد داریم تا در مورد 11 علت تلخی دهان و همچنین تمامی علائم و راه‌های درمان را با هم بررسی کنیم. تا انتها با ما همراه باشید.

دلیل اصلی احساس تلخی در دهان چیست؟

تلخی دهان یا “Dysgeusia” اصطلاح پزشکی برای احساس تغییرات طعم در دهان گفته می‌شود. افرادی که دائما احساس طعم‌های بد در دهان‌شان می‌کنند، ممکن است حتی با خوردن آب هم این مزه‌ها را در دهان خود احساس کنند:

  • تلخی
  • احساس طعم یک شیء فلزی
  • شیر فاسد
  • شوری

این احساس تخلی می‌تواند در برخی موارد بسیار آزاردهنده باشد و خوردن و نوشیدن را برای‌شان سخت شود.

بیشتر بخوانید : همه آن چیزی که باید در مورد بوی بد دهان یا هالیتوزیس بدانید + راه‌کارهای درمان آن

تلخی دهان
تلخی در دهان احساس بدی است که می‌تواند گذرا یا دائمی باشد.

بیشتر بخوانیم: بی‌مزه شدن غذا در دهان؛ از علل تا درمان

علائم تلخی دهان چیست؟

در بسیاری از موارد احساس تلخی دهان شاید خیلی جدی نباشد و خیلی زود برطرف شود. ولی گاهی اوقات هم ممکن است این حس بد، برای فرد آزاردهنده باشد و حتی زندگی روزمره‌شان را هم دچار اختلال کند.

این مشکل می‌تواند 11 علت اصلی داشته باشد. این علل عبارتند از:

1) خشکی دهان

زمانی فرد احساس خشکی در دهان می‌کند که دهان بزاق کافی را تولید نکند. بزاق به کاهش باکتری‌های موجود در دهان کمک می‌کند، وقتی که میزان بزاق در دهان کاهش پیدا کند، به این معنا خواهد بود که باکتری‌های بیشتری در دهان امکان زندگی کردن را خواهند داشت. این افراد ممکن است در دهان خود احساس چسبندگی و خشکی کنند که می‌تواند ناشی از عواملی مانند مصرف داروهای مختلف، مصرف دخانیات و… باشد.

گاهی هم به خاطر گرفتگی در بینی، فرد دچار خشکی دهان شود و در نهایت دائما احساس تلخی در دهان کنند. که برای درمان چنین مسئله‌ای بهترین کار مراجعه به دکتر گوش‌حلق و بینی است یا از طریق مشاوره آنلاین با دکتر گوش، حلق و بینی راه درمان را از دکتر جویا شوید.

2) عدم رعایت نکات بهداشتی

عدم رعایت بهداشت دهان و دندان هم می‌تواند علت این مشکل و همچنین می‌تواند باعث افزایش حفره‌ در دهان، عفونت و بیماری‌ و التهاب در لثه‌ها شود. با رعایت بهداشت و مسواک زدن و استفاده از نخ دندان و دهان‌شویه‌ها می‌توان از این مشکلات رایج جلوگیری کرد.

بیشتر بخوانیم: دریازدگی و راهکارهای رهایی از آن برای لذت بیشتر از سفر

3) بارداری

زنان باردار در سه ماهه اول دوران بارداری خود ممکن است احساس تلخی زیادی در دهان خود داشته باشند. چرا که هورمون‌های بدن در دوران بارداری دچار نوسان می‌شود و می‌تواند بر حس چشایی نیز تاثیرگذار باشد. به همین خاطر است که زنان باردار در این دوران هوس‌های مختلف می‌کنند و یا از برخی غذاها و بوها منزجر می‌شوند. البته این احساس در اواخر بارداری و یا پس از زایمان به طور کامل برطرف خواهد شد. در چنین شرایطی باید از ابتدای بارداری تا پایان و حتی پس از زایمان تحت نظر دکتر زنان و زایمان باشید در صورت داشتن سوال در این زمینه می‌توانید از امکان مشاوره آنلاین با بهترین متخصصان زنان و زایمان درمانکده راهنمایی کسب کنید.

بیشتر بخوانیم: خشکی دهان و هرآنچه که باید درباره آن بدانید

4) سندرم سوزش دهان

سندرم سوزش دهان به وضعیتی گفته می‌شود که فرد احساس سوزش در دهان کند. این احساس در افراد مختلف می‌تواند متفاوت باشد، ممکن است احساس تلخی و یا ترشی در دهان خود کنند. برخی از افرادی که به این سندرم مبتلا هستند ممکن است حتی در خوردن یا آشامیدن هم مشکل داشته باشند.

5) یائسگی

زنانی که در دوران یائسگی قرار دارند نیز ممکن است طعم تلخی را در دهان خود تجربه کنند. این هم می‌تواند به دلیل سطوح پایین استروژن در بدن و یا خشکی مداوم دهان باشد.

بیشتر بخوانیم: حس بویایی در کرونا؛ علامتی دیگر از کرونا

6) GERD یا رفلاکس اسید

بیماری ریفلاکس معده به مری یا ریفلاکس اسید هم می‌تواند دلیل اصلی احساس تلخی در دهان باشد. این شرایط زمانی اتفاق می‌افتد که عضله یا اسفنکتر بالای معده ضعیف شود و موجب وارد شدن اسید به دهان شود.

7) برفک دهان

عفونت‌های قارچی و یا برفک هم در دهان که موجب ایجاد لکه‌های سفید روی زبان، دهان یا گلو می‌شود هم می‌تواند باعث احساس تلخی در دهان باشد.

8) استرس و اضطراب

داشتن استرس و اضطراب زیاد هم می‌تواند موجب تغییر در حس چشایی و خشکی دهان و در نهایت احساس تلخی در دهان می‌شود. برای درمان چنین مشکلی باید به روانپزشک مراجعه کنید.

بیشتر بخوانید : بیماری منیر؛ علائم، دلایل، تشخیص و درمان

9) آسیب‌های عصبی

حس چشایی هم دقیقا همانند سایر حس‌ها، به طور مستقیم با اعصاب مغز در ارتباط است. آسیب به اعصاب هم می‌تواند باعث این حس بد در دهان شود. این آسیب‌های عصبی عبارتند از:

  • صرع
  • تصلب شراین
  • تومورهای مغزی
  • فلج بل
  • زوال عقل
  • مصرف داروها و مکمل‌های خوراکی

از جمله داروهایی که منجر به احساس تلخی در دهان می‌کند عبارتند از:

  • آنتی بیوتیک‌های خاص
  • برخی از داروهای قلبی
  • ویتامین‌های حاوی مواد معدنی مثل مس، آهن یا روی
  • داروهای لیتیوم

بیشتر بخوانیم: خارش گلو به چه علت ایجاد می‌شود و چگونه می‌توان آن را درمان کرد؟

10) بیماری‌های خاص

برخی از بیماری‌ها از جمله عفونت‌های سینوسی یا سرماخوردگی هم می‌تواند موجب احساس تلخی در دهان کند.

11) افراد تحت درمان سرطان

افرادی که تحت درمان سرطان، شیمی‌دارمانی و پرتودرمانی قرار دارند هم ممکن است هنگام خوردن یا نوشیدن در دهان خود طعم بدی را تجربه کنند.

چگونه می‌توان از تلخی دهان پیشگیری کرد؟

به روش‌های گوناگونی می‌توان از تلخی دهان پیشگیری کرد. روش‌های مثل طب سنتی، درمان‌های خانگی و یا تجویز دارو توسط پزشک. یکی از ساده‌ترین روش‌هایی که می‌توان از بروز این مشکل پیشگیری کرد عبارتند از:

داشتن یک روتین مراقبتی درست مثل مسواک زدن مرتب دندان‌ها و زبان، استفاده از نخ دندان و استفاده از دهان‌شویه‌های آنتی‌باکتریال می‌تواند بسیار مفید باشد. همین‌طور نوشیدن آب، جویدن آدامس، عدم استفاده از دخانیات و غذاهای تند، می‌تواند برای جلوگیری از این حس موثر باشد.

بیشتر بخوانیم: اختلال مفصل گیجگاهی فکی یا TMJ چیست؟ علل، نشانه‌ها و راه‌های درمان آن

احساس تلخی در دهان با نوشیدن مایعات
احساس تلخی در دهان می‌تواند با روش‌های سنتی، خانگی و یا دارویی درمان شود

بیشتر بخوانیم: علت خون دماغ چیست و چطور درمان می شود؟

درمان تلخی دهان با طب سنتی

با درمان‌های طب سنتی می‌تواند به رفع تلخی دهان کمک کرد. روش‌های پیشنهاد طب سنتی برای درمان تلخی دهان:

آب آلوئه‌ورابه دلیل دارا بودن خاصیت آنتی‌میکروبیال و ضدالتهابی بودنیک قاشق چایخوری آب آلوئه‌ورا را به مدت 5 دقیقه در دهان غرغره کنید
زردچوبهبه دلیل داشتن کورکومین و خاصیت آنتی‌باکتریال بودنچند قطره آب‌لیمو تازه+ نصف قاشق چایخوری پودر زردچوبه و دوبار در هفته شستن دهان با این محلول
چای سبزدرمان عالی برای از بین بردن عفونت‌های دهانی و از بین برنده بوی بد دهانیک قاشق چایخوری چای سبز+یک فنجان آب مخلوط شود و بعد آن را در یک ماهیتابه بجوشانید و دو بار در روز مصرف شود
دارچینبه دلیل خواص ضدباکتریایی و مبارزه با عفونت‌هانصف قاشق سوپ‌خوری پودر دارچین + نصف لیمو ترش + یک لیوان آب گرم و شستن دهان با این محلول
روغن‌های درمانیاز بین برنده پلاک‌ها و بهبود بیماری‌های دهانییک قاشق سوپ‌خوری روغن نارگیل یا کنجد را به مدت ۱۰ الی ۱۵ دقیقه داخل دهان غرغره شود و از دهان خارج کنید و سپس مسواک زده شود

بیشتر بخوانید : سندروم سوزش دهان چیست؟

درمان خانگی مؤثر برای رفع تلخی دهان

علاوه بر درمان‌هایی که در طب سنتی پیشنهاد شده، روش‌های خانگی هم برای تلخی دهان نیز موثر است. این روش‌ها عبارتند از:

ترب سیاهترب سیاه یکی از مؤثرترین درمان‌های طبیعی برای تلخی دهان ناشی از صفرا استترب سیاه را رنده کنید و آب آن را جدا کنید. این آّ را به مدت 10 روز هر روز صبح با معده خالی بنوشید
مرکباتمرکبات به فعال شدن جوانه‌های چشایی و از بین بردن تلخی دهان کمک می‌ندبه صورت روزانه به همراه غذا یا میان وعده استفاده شود
جوش شیرینخنثی‌کننده اسید و تنظیم تعادل pHپاشیدن مقداری جوش شیرین روی مسواک یا شستن دهان با نصف قاشق چایخوری جوش شیرین و آب
لیموبازیابی pH از دست رفته دهان و خاصیت ضدباکتریاییآب یک لیمو را در یک لیوان آب گرم بریزید. سپس به‌خوبی مخلوط کنید و از این محلول برای شستشوی دهان استفاده کنید (یکبار در هفته)
درمان خانگی تلخی دهان
با درمان‌های خانگی می‌توان به رفع تلخی دهان کمک کرد

بیشتر بخوانیم: بلع دردناک ؛ دلایل، علل احتمالی و نحوه درمان

قرص برای رفع تلخی دهان

مصرف قرص برای رفع تلخی دهان موضوعی است که توسط متخصص تغذیه باید بررسی شود. متخصصان تغذیه در درمانکده در کنار شما هستند که بهترین راهنمایی را در این مورد به شما عزیزان داشته باشند.

بیشتر بدانید: علت سفیدی زبان چیست؟

همچنین درمانکده برای شما عزیزان امکان رزرو نوبت آنلاین مطب دکتر و امکان مشاوره آنلاین با بهترین متخصصان را فراهم کرده تا شما عزیزان در وقتتان صرفه‌جویی شده و ارتباط با پزشک مورد نظرتان راحت‌تر صورت گیرد.

جمع‌بندی

در این مقاله تمامی مواردی که موجب تلخی در دهان می‌شوند را با هم بررسی کردیم و چندین راه‌کار خانگی و سنتی را معرفی کردیم. اگر تلخی دهان با همین روش‌های ساده برطرف نشد و احساس کردید که بیماری‌های زمینه‌ای موجب این احساس در شما شده است، حتما در سریع‌ترین زمان ممکن با پزشک مغز و اعصاب و یا دکتر گوارش در تماس باشید.

اگر هم تجربه این حس را از قبل داشته‌اید، می‌توانید نظرات و تجربیات خود را با ما به اشتراک بگذارید. 

آیا این مقاله برای شما مفید بود؟

میانگین امتیاز 4.1 / 5. تعداد رای‌ها 133

هنوز امتیازی ثبت نشده

ek.moghimi@gmail.com
الناز مقیمی

الناز مقیمی، مهندسی نرم‌افزار از دانشگاه گرمسار داره و در حال حاضر عضو تیم تحریریۀ درمانکده است. الناز مسلط به سئو و ترجمه است و به نرم افزارهای فتوشاپ و پریمیر هم آشنایی کافی داره. الناز مقیمی جدای این مهارت‌ها، اهل هنر و موسیقی هم هست و به گفتۀ خودش که میگه: «پیانو می‌زنم و گاهی هم باهاش می‌خونم». از این ذوق و قریحه فاصله نگیریم و بدونیم که الناز به حوزه گردشگری هم خیلی علاقمنده و عاشق کتاب‌های روانشناسیه و به گفتۀ خودش هر وقت فرصت کنه می‌خونتشون. در همکاری با درمانکده، الناز مقیمی خیلی تمایل داره در زمینۀ علل بیماری‌ها و بررسی جدیدترین روش‌های درمانی تولید محتوا کنیم و این نوع موضوعات رو در اولویت همکاری‌مون قرار بدیم. الناز واقعا اهل مطالعه است و این چند تا کتاب رو هم به مخاطبین مطالب خودش پیشنهاد کرده: «نیمه تاریک وجود، باشگاه پنج‌صبحی‌ها، عقاید یک دلقک و عادت‌های اتمی»

مشاهده سایر مطالب
اشتراک در
اطلاع از
guest
(اختیاری)

در صورتی که سوال شما تخصصی هست و به دنبال نظر پزشک متخصص هستید، به بخش مشاوره آنلاین پزشکی مراجعه کنید.

13 پرسش و پاسخ
بیشترین رأی
تازه‌ترین قدیمی‌ترین
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه سؤال ها