علت سرگیجه چیست و چگونه درمان می شود؟
علت سرگیجه

علت سرگیجه چیست و چگونه درمان می شود؟

اختلال سرگیجه یکی از شایع‌ترین شکایات پزشکی است. در بسیاری از موارد علت سرگیجه دقیقا مشخص نیست. اما در حالت کلی سرگیجه، احساس حرکت کردن هنگامی است که واقعاً در حال حرکت نیستید. در اختلال سرگیجه ممکن است این احساس به فرد دست دهد که اجسام دور و بر وی در حال حرکت هستند، در حالی که واقعاً حرکت نمی کنند.

سرگیجه می تواند شبیه به بیماری حرکت باشد. افرادی که سرگیجه را تجربه می کنند، عموماً حس گیجی دارند یا احساس می‌کنند اتاق در حال چرخش است. اما اختلال سرگیجه همان سبکی سر نیست.

شایع ترین علل اختلال سرگیجه عبارتند از:

  • سرگیجه وضعیتی خوش خیم ناگهانی (BPPV)
  • بیماری مینیر (Meniere)
  • سرگیجه حاد

درمان اختلال سرگیجه به علت آن بستگی دارد. درمان های رایج شامل مانورهای بدنی و داروهای ویژه ای به نام داروهای مسدود کننده های گوش داخلی که مسئول ایجاد تعادل در بدن هستند می شوند.

علت سرگیجه
سرگیجه ناگهانی

چشم انداز بیماری‌های مرتبط با اختلال سرگیجه (VAD) نیز به علت آن بستگی دارد. حملات سرگیجه با شروع حاد عموماً کمتر از ۲۴ تا ۴۸ ساعت به طول می انجامند. بیماری مینیر نیز درمانی ندارد، اما روش هایی برای مدیریت علائم آن وجود دارد.

علل بیماری‌های مرتبط با اختلال سرگیجه

در حالت کلی دو دسته اختلالات سرگیجه وجود دارند. سرگیجه محیطی که در نتیجه مشکلی در گوش داخلی یا عصب تعادلی رخ می دهد. بخشی که عصب تعادلی گوش داخلی را به مغز متصل می کند. و سرگیجه مرکزی، هنگامی رخ می دهد که مشکلی در مغز به ویژه مخچه وجود داشته باشد. مخچه قسمتی از پس مغز است که هماهنگی حرکات و تعادل را کنترل می کند.

دلایل اختلال سرگیجه محیطی

در حدود ۹۳ درصد از موارد سرگیجه‌ها ناشی از سرگیجه محیطی هستند. در چنین شرایطی یکی از دلایل زیر ممکن است عامل ایجاد سرگیجه باشد:

  • سرگیجه وضعیتی خوش خیم ناگهانی (BPPV)
    این نوع از سرگیجه حالتی است که با تغییراتی خاص در موقعیت سر ایجاد می شود. این سرگیجه از بلورهای کلسیمی که در کانال های نیم دایره گوش شناور هستند، ناشی می شود.
  • بیماری Meniere
    این نوع سرگیجه در حقیقت به دلیل وجود نوعی اختلال گوش داخلی است که بر تعادل و شنوایی تأثیر می گذارد.
  • وستیبولوپاتی حاد محیطی (APV)
    این نوع از سرگیجه نیز ناشی از التهاب گوش داخلی است که باعث شروع ناگهانی سرگیجه می شود.

دلایل دیگری نیز وجود دارند که سبب ایجاد سرگیجه محیطی می‌شوند. هر از گاهی این نوع از سرگیجه ممکن است ناشی از یکی از موارد زیر نیز باشد:

  • فیستول پری لنفاوی یا ارتباط غیر طبیعی بین گوش میانی و گوش داخلی
  • ساییدگی کلستاتاتوما یا ساییدگی ناشی از یک کیست در گوش داخلی
  • اتواسکلروز یا رشد غیر طبیعی استخوان در گوش میانی
علت سرگیجه
عوامل سرگیجه

دلایل اختلال سرگیجه مرکزی

در صورتی که سرگیجه از نوع سرگیجه مرکزی باشد، ممکن است ناشی از یکی از عوامل زیر باشد:

علائم بیماری مرتبط با اختلال سرگیجه

سرگیجه بسیار شبیه به بیماری حرکت یا حسی است. در این بیماری مانند این است که اتاق در حال چرخش است. علائم بیماری‌های مرتبط با سرگیجه عبارتند از:

  • حالت تهوع
  • استفراغ
  • سردرد
  • تلو تلو خوردن به هنگام راه رفتن

تشخیص بیماری مرتبط با سرگیجه

تشخیص بیماری مرتبط با سرگیجه تحت تاثیر عوامل مختلفی قرار دارد که برخی از مهمترین این عوامل عبارتند از :

  •  آیا سرگیجه واقعی دارید؟
  • دلیل سرگیجه، محیطی است یا مرکزی؟
  • آیا عوارض خطرناکی برای سرگیجه وجود دارند؟

هر چند علائم بسیار مشابه هم است. اما پزشکان می توانند با پرسیدن یک سؤال ساده سرگیجه را از احساس سبکی در سر تفکیک کنند. آن سوال این است که “آیا دنیا دور سرتان می‌چرخد یا شما سرتان سبک است؟” اگر به نظر شما دنیا دور سرتان می‌چرخد، شما سرگیجه واقعی دارید. اما اگر سرتان سبک شده باشد، این احساس فقط حالت گیجی است.

علت سرگیجه
مشکلات ایجاد کننده سرگیجه

آزمایش‌های تشخیص نوع سرگیجه

انجام برخی از آزمایش‌ها می‌تواند به شما کمک کند تا به موقع نوع سرگیجه را تعیین کنید. این آزمایش‌ها عبارتند از:

۱) آزمون رانش سر

در این آزمایش بیمار به بینی آزمون‌گر نگاه می‌کند و آزمون‌گر سرش را به سرعت به طرفی حرکت می دهد. سپس به دنبال حرکت درست چشم می گردد.

۲) آزمون رومبرگ

در این آزمون بیمار باید با چشم‌های بسته و پاهای روی هم گذاشته بایستد. سپس چشم‌هایش را ببندد و سعی کند تا جای ممکن تعادل خود را حفظ کند.

۳) آزمون Fukuda-Unterberger

در این آزمایش از بیمار خواسته می شود تا در حالی که چشم‌هایش بسته است، بدون این‌که به پهلوها حرکت کند، در جا بزند.

۴) آزمون دیکس- هالپایک

در این آزمون بیمار در حالی که روی میز معاینه قرار دارد، به سرعت از موقعیت نشسته به موقعیت خوابیده می‌رود. در حالی که سرش اندکی به سمت راست و یا اندکی به سمت چپ خم است. در این میان پزشک حرکات چشم‌ها را بررسی می کند تا بیشتر به علت سرگیجه پی ببرد.

۵) آزمون‌های تصویربرداری

در برخی مواقع آزمون‌های تصویربرداری بهترین گزینه برای تشخیص هستند. از جمله پرکاربردترین آزمون‌های تصویربرداری برای بیماری مرتبط با سرگیجه عبارتند از:

علت سرگیجه
درمان سرگیجه

علائم هشدار برای اختلال سرگیجه

اگر با اختلال سرگیجه دست و پنجه نرم می‌کنید، بهتر است علائم هشدار زیر را جدی بگیرید:

  • سرگیجه ناگهانی که تحت تأثیر تغییر موقعیت نباشد.
  • سرگیجه همراه با علائم عصبی مانند عدم هماهنگی شدید عضلات یا ضعف شدید.
  • سرگیجه همراه با ناشنوایی و عدم وجود سابقه بیماری Meniere

درمان بیماری مرتبط با سرگیجه

درمان بیماری‌های مرتبط با سرگیجه به علت پدید آمدن آن بستگی دارد. داروهای مسدود کننده گوش داخلی (VBAها) معروف ترین داروهایی هستند که استفاده می شود. عوامل مسدود کننده گوش داخلی عبارتند از :

  • آنتی هیستامین ها (پرومتازین، بتاهیستین)
  • بنزودیازپین ها (دیازپام، لورازپام)
  • ضد تهوع ها (پروکلروپرازین، متوکلوپرامید)

[sibwp_form id=5]

در بسیاری از مواقع درمان علل خاص سرگیجه شامل موارد زیر است:

  • حمله حاد سرگیجه
    استراحت، استفاده از داروهای VBA و داروهای ضد میکروبی
  • BPPV
    تلاش برای تغییر موقعیت Epley، حرکتی خاص که کریستال های کلسیم را نرم می کند و آنها را از کانال گوش پاک می کند
  • وستیبولوپاتی حاد محیطی
    استراحت، استفاده از داروهای VBA
  • بیماری Meniere
    استراحت، داروهای ضد تهوع، داروهای ادرارآور و VBA

عوامل مرتبط با سرگیجه

برخی از عوامل هستند که خطر ابتلا به سرگیجه را در فرد افزایش می‌دهند. عواملی که ریسک این بیماری را در شما افزایش می دهند عبارتند از:

  • بیماریهای قلبی عروقی به ویژه در افراد مسن
  • عفونت گوش، که باعث عدم تعادل در گوش داخلی می شود
  • سابقه ضربه به سر
  • داروهایی مانند داروهای ضد افسردگی و ضد روان پریشی

چشم انداز بیماری مرتبط با سرگیجه

همانگونه که پیش‌تر نیز به آن اشاره شد، چشم انداز اختلال سرگیجه به علت آن بستگی دارد. در این میان APV معمولاً کمتر از ۲۴ تا ۴۸ ساعت طول می کشد. بیماری Meniere هیچ درمانی ندارد، اما علائم آن قابل مدیریت است. بنابراین بهتر است با پزشک خود صحبت کنید تا یاد بگیرید چگونه به بهترین شکل علائم را مدیریت کنید.

شما عزیزان برای کسب اطلاعات در مورد آسیب های ورزشی می‌توانید از راهنمایی‌های پزشکان مغز و اعصاب یا متخصص گوش و حلق و بینی استفاده کنید. البته برای دریافت این راهنمایی‌ها لزومی ندارد که صبر کنید تا در زمان ممکن مراقبت‌های درمانی مورد نیاز خود را به دست آورید. می‌توانید آن را در یک چشم بر هم زدن به صورت آنلاین از طریق درمانکده انجام دهید.

تیم درمانکده پس از بررسی نیازهای بیماران مختلف و پزشکان، امکان نوبت دهی از دکتر مغز و اعصاب و دکتر گوش و حلق و بینی تهران را در سایت خود فراهم کرده است. برای انتخاب پزشک مورد نظر خود بدون نیاز به مراجعه حضوری و تماس با مطب، می‌توانید برای دریافت نوبت به لیست بهترین پزشکان متخصص مغز و اعصاب به درمانکده مراجعه کرده و با توجه به اولین نوبت خالی پزشک، نظرات بیماران، تلفن مطب و آدرس مطب، نوبت خود را به صورت آنلاین رزرو کنید.

منبع : Healthline

اگر نمی دانید که به کدام پزشک باید مراجعه کنید، راهنمای تخصص های پزشکی به کار شما می آید.

 6,704 بازدید,  16 بازدید

آیا این مقاله برای شما مفید بود؟

میانگین امتیاز ۳.۶ / ۵. تعداد رای‌ها ۱۶۲

هنوز امتیازی ثبت نشده

این مقاله را با دوستان خود به اشتراک بگذارید.

43 پاسخ

نوشتن پاسخ
  1. منم چند روز سر گیجه شدید دارم
    بعضیا میگن کم خونی
    بعضیا میگن از تروعید کم کاره
    واقعا نمی دونم چکار کنم

    1. من نشسته بودم یهویی سرم گیج رفت یک بادی تو بینیم پیچید و سرم به عقب رفت احساس کردم میمیرم دوباره به حالت طبیعی برگشتم علتش چیه ؟

    1. گور پدر هرچی پزشکه و هر خری که قرص اعصاب میده تا ملت رو معتاد مواد شیمیایی و بیولوژیکی کنه

    2. سلام من چند وقت یک بار وقتی راه میرم یهو سرم گیج می‌ره و تعادلمو از دست میدم چشام هیچ جارو نمبینه و کلا تمام حس پنجگانه رو از دست میدم و میفتم زمین و بعد چند دقیقه کم کم به حال خودم برمیگردم میتونم یپرسم از چیه

  2. سلام من از سال ۹۷دچار سرگیجه شدم دکترا میگن به خاطر تکان خوردن مایع گوشِ الان یه مدت خوبم بعدتزچند روز دوباره همون علائمو دارم تازگیخا دچاز وزوزونبض گوش شدم الن هم گوش راستم مرتب کیپ میشه وپشت گوشم هم مرم کزده ودردداره گوشم اینقدرم دکتر گوش ومغز واعصاب رفتم خودمم خسته شدم دیگه نمیدونم چکار کنم میشه شما راهنمایی کنید

    1. دکترا خودشون گیج و بیسواد عالم اند فقط چیزی میگن تا اون ویزیتشون رو بگیرند بعد خداحافظی

      1. سلام من در روزه ۵ بار دچار سرگیجه شدم ب یک نقطه که زوم میکنم احساس میکنم وسایل در حال حرکتند در ضمن گوش چپم ۷ سال پیش عمل شده بعد سرگیجه گوشم نبض میزند ممنون میشم کمکم کنید ۱۴۰۱.۳.۲۶

    2. سلام من چند وقت یک بار وقتی راه میرم یهو سرم گیج می‌ره و تعادلمو از دست میدم چشام هیچ جارو نمبینه و کلا تمام حس پنجگانه رو از دست میدم و میفتم زمین و بعد چند دقیقه کم کم به حال خودم برمیگردم میتونم یپرسم از چیه

  3. سلام دوستان، من مدت ۷ماه احساس سرگیجه داشتم، درواقع حالت گیجی، به دکترهای متخصص گوش، مغز واعصاب، قلب مراجعه کردم، گفتن مشکلی نداری، تااینکه خودم گفتم شاید گوشام عفونت داخلی داره دکتر گوش متوجه نشده، قطره گوش دگزامتازون یا دکسون ۰/۱ درصد رو تو گوشام ریختم، خداروشکر خوب شدم، واقعا معجزه بود، ای کاش دکتر متخصص گوش همون اول لااقل یه قطره گوش بهم میداد، اینقدر اذیت نشم.

  4. با سلام توروخدا لطفا جواب بدید . من حدود ۱ سال و ۵ ماه هستش که مثلا یک هفته خوبم ولی یک مدد مثلا ۱۰ دوز بعد سرگیجه شدید میگیرم و احساس افتادن دارم و حتی نمیتونم در این شرایط روی صندلی بنشینم و احساس خیلی خیلی بدی هستش مثل افتادن شدید و احساس سنگینی سر و کیپ شدن گوش مثلا صحبت میکنم صدام میپیچه داخل گوش ولی این خیلی به ندرت پیش میاد سپس دراز میکشم بعد از ۱۰ دقیقه خوب میشه ولی بلند میشم دوباره همون علائم میاد سراغم و بخاطر این علت بخدا نمیتونم سرکار یا حتی خرید برم مجبور میشم به خرید بروم ولی خیلی خیلی با علائمی که ذکر کردم مواجه میشم حالمو بد میکنه و سرگیجه شدید و سیاهی میبینم. حدود ۳ سال هست تو خونه هستم و گفتنی است بگم حدود ۵ ماه قرص ترامادول مصرف میکردم و خانوادم بخاطر افسردگی و خودزنی که انجام میدادم در بیمارستان روزبه بستری شدم حدود ۴۰ روز بستری شدم و الان قرص میرتازاپین ۷⁵ و قرص پرفنازین و سیتالورامین و کلونازپام ۱ مصرف میکنم. ولی حقیقتا داخل بیمارستان هم همین علائم را داشتم ولی خانم #دکتر #منیره کربلایی متخصص اعصاب و روان گفتن مایعات زیاد بخور و استراحت کن و بعد آمدنم منزل همین علائم اومد سراغم بخدا باید بگم خانوادم فکر میکنن دنبال بهونه هستم و نمیخوام سرکار برم ولی بخدا من امید به زندگی دارم و حالم خوبه ولی این سرگیجه شدید امونم رو بریده به خدا قسم پدرمو در آورده اصلا یه وقت ها گریه میکنم بابت این موضوع که چرا اینجوری شدم الان قرص B2 میخورم ولی دکترم گفتن ربطی نداره به این موضوع و الان حالم خوبه سرگیجه ندارم ولی یه مدت مثلا ۵ الی ۶ روز دیگه علائمش ظاهر میشه اگه میشه کمکم کنین لطفا خواهشا با سپاس فراوان

    1. سلام و خسته نباشید آقای جعفری من دقیقا و مثل شما بوده سبک ،زندگیم علایم شما رو دارم میخواستم بدونم ک چه اقدامی برای مشکلات کردین و جوابی گرفتین یا نه ممنون میشم جواب بدین

        1. سلام ، خسته نباشید من ۶۴ سال دارم و دقیقا در سال جدید یعنی بعد از کارهای خانه و نقاشی دیوارها جدا از درد شدید گردن و کتف و دستهایم دچار سرگیجه مبهمی شدم که تا کنون تجربه نکردم نمیتونم تشخیص بدم سرگیجه هست یا نداشتن تعادل و یا هردو … بهرحال موقع راه رفتن حتما باید دستم را بجایی تکیه دهم تا تلوتلو نخورم و بطور مداوم هست در ضمن من چشمم خیلی ضعیف شده که با وجود عینک اذیت میشم و دیگر اینکه حدود ۱۵ ساله داروی افسردگی مصرف میکنم که بخاطر بی اثر بودن و خسته شدنم بابت تهیه آن الآن تقریبا یکماهی میشه اونو به نصف تغییر دادم و باز اینکه تی روئید کم کار دارم و دارو مصرف میکنم در ضمن چندسال پیش هم آزمایش دادم که دارای کبد چرب و کلسترول بالا بودم و دیگه دلتون نخواد دچار گرفتگی و رسوب در رگهایم هستم که موقع حرکت تپش قلبم زیاد میشه و قفسه سینه ام بشدت درد میگیره البته سیگاری هستم و باوجود اینها دیگه از دنبال پزشک گشتن خسته شدم چون دکتر حاذق در این کشور زیاد سراغ ندارم حالا میگویید بهترین گزینه برای من چیست ؟ متشکرم ( غیر از مردن )

          1. شما اول باید سیگار رو ترک کنید چون مصرف سیگار و کافئین سرگیجه رو بدتر می کنه بعدش به نظر من برید پیش دکتر قلب و عروق چون شما گفتین تپش قلب هم دارید اگه برید پیش دکتر قلب و عروق بهتر جواب می گیرین.

          2. دکترای مفتخور فقط فکر جیب خودشون هستند به هیچکدوم اعتماد نکن قرص و آت آشغالای پزشکان دزد هم فقط اعتیاد و خون رو آلوده و بدن رو نابود میکنه خواستی بیا تلگرام من تا راه کار بدم @eleeu

          3. سلام لطفا فقط سالم خوری کنید برنج و‌نون را کلا حذف کنید چیزای قندی به هیچ عنوان مصرف نکنید فقط پروتین و سبزیجات استفاده کنید ماهی سالمون بخورید روغن مایع و جامد را کنار بذارید فقط زیتون و روغن حیوانی بخورید تضمین میکنم که در عرض چند ماه کبد چرب و کلسترول بالا کاملا رفع میشه فقط باید این برنامه غذایی همیشگی باشه

      1. همه از استرس هست اونم خیلیا میگن دست خودمون نیست اگه اعصابشو دارین برین یوگا کار کنین آهنگ های ملایم گوش کنین زندگی رو خیلی جدی نگیر قرار نیست اتفاق خاصی بیوفته

    2. دکترا غلط میکنن آب زیاد بلغم رو بالا میبره و باعث میشه سرگیجه بیشتر بشه و بدنت سست و خواب الود این دکترا دقیقا برعکس میگن تا ما همیشه مریض باشیم جیب گشادشون رو پر کنند خواستی بیا تلگرام من تا توضیحات لازم رو بدم @eleeu

        1. تو که مزدور دکترایی مرده بودی نه ما خخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخ

        2. تو که مزدور دکترایی مرده بودی

          خخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخخ
          نه ما

          ما ملت هرچه بیماری داریم از همین پزشکای دزد مفتخوره

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

مقالات مرتبط